Mali Tarım Profili
Mali için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).
Öne Çıkanlar
- Dünya sıralamasında 2. Soğan (Taze), Shea Cevizi, Kaju Elması · 3. Fonio
- En çok üretilen: Mısır (Dane) 4 mn t, Çeltik 2,8 mn t, Darı 2 mn t
- Tarım alanı Türkiye'nin 1,1 katı · dünyada 23.
- Verim ortak 40 üründen 4 tanesinde Türkiye'den yüksek (Mısır (Dane): 247 / 1.026 kg/da)
Arazi Kullanımı
Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).
| Kalem | Mali (ha) | Türkiye (ha) | Türkiye'ye göre |
|---|---|---|---|
| Ülke yüzölçümü | 124.123.800 | 78.535.000 | 1,6 kat |
| Tarım alanı | 41.675.140 | 38.640.000 | 1,1 kat |
| Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün) | 7.036.140 | 24.024.000 | %29,3 |
| İşlenen tarım alanı | 6.707.554 | 20.224.000 | %33,2 |
| Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.) | 328.580 | 3.799.000 | %8,6 |
| Çayır ve mera | 34.639.000 | 14.617.000 | 2,4 kat |
| Sulama altyapısı olan alan | 371.000 | 7.204.000 | %5,1 |
| Organik tarım alanı | 16.160 | 241.000 | %6,7 |
| Orman alanı | 10.579.800 | 22.688.680 | %46,6 |
Tarım ve Ekonomi
Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.
Bitkisel Üretim
FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.
| Ürün | Üretim | Hasat alanı (ha) | Verim (kg/da) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi (kg/da) | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar · 7 kalem | ||||||||
| Mısır (Dane) | 3.952.763 ton | 1.598.149 | 247 | 31. / 162 | %0,32 | 8.100.000 | 1.026 | 19. / 162 |
| Çeltik | 2.756.344 ton | 789.529 | 349 | 26. / 115 | %0,34 | 1.019.000 | 791 | 42. / 115 |
| Darı | 1.984.982 ton | 2.123.057 | 93 | 4. / 74 | %6,4 | 3.774 | 380 | 56. / 74 |
| Sorgum (Dane) | 1.640.848 ton | 1.693.748 | 97 | 14. / 107 | %2,6 | 96 | 800 | 100. / 107 |
| Fonio | 64.412 ton | 84.775 | 76 | 3. / 11 | %9,4 | – | – | – |
| Buğday | 40.788 ton | 13.755 | 297 | 88. / 121 | %0,01 | 20.800.000 | 300 | 10. / 121 |
| Diğer Tahıllar | 164 ton | 365 | 45 | 60. / 60 | %0 | – | – | – |
| Baklagiller · 4 kalem | ||||||||
| Börülce (Kuru) | 240.297 ton | 485.921 | 49 | 6. / 41 | %2,4 | – | – | – |
| Fasulye (Kuru) | 158.514 ton | 170.499 | 93 | 32. / 106 | %0,52 | 279.000 | 304 | 21. / 106 |
| Bambara Fasulyesi | 27.629 ton | 40.806 | 68 | 4. / 9 | %11,6 | – | – | – |
| Diğer Baklagiller | 410 ton | 384 | 107 | 89. / 105 | %0,01 | 4.059 | 126 | 62. / 105 |
| Yağlı Tohumlar · 5 kalem | ||||||||
| Yerfıstığı | 497.436 ton | 526.150 | 95 | 20. / 108 | %0,86 | 246.796 | 428 | 26. / 108 |
| Shea Cevizi | 197.967 ton | 78.738 | 251 | 2. / 7 | %23,8 | – | – | – |
| Susam | 51.242 ton | 103.039 | 50 | 18. / 69 | %0,77 | 14.439 | 71 | 33. / 69 |
| Kavun Çekirdeği | 41.934 ton | 3.032 | 1.383 | 5. / 14 | %4,3 | – | – | – |
| Soya | 22.814 ton | 35.718 | 64 | 61. / 102 | %0,01 | 180.000 | 412 | 32. / 102 |
| Kök ve Yumru Bitkiler · 4 kalem | ||||||||
| Tatlı Patates | 614.079 ton | 38.026 | 1.615 | 21. / 112 | %0,68 | – | – | – |
| Patates | 234.244 ton | 10.408 | 2.251 | 90. / 151 | %0,06 | 6.900.000 | 3.525 | 11. / 151 |
| Manyok | 178.400 ton | 10.765 | 1.657 | 49. / 97 | %0,05 | – | – | – |
| Yam | 116.158 ton | 6.630 | 1.752 | 19. / 59 | %0,13 | – | – | – |
| Sebzeler · 17 kalem | ||||||||
| Soğan (Taze) | 847.300 ton | 32.432 | 2.613 | 2. / 48 | %15,2 | 108.184 | 1.741 | 11. / 48 |
| Bamya | 655.971 ton | 55.506 | 1.182 | 4. / 56 | %4,9 | 28.152 | 658 | 23. / 56 |
| Karpuz | 488.121 ton | 23.576 | 2.070 | 26. / 123 | %0,47 | 3.198.000 | 5.055 | 3. / 123 |
| Diğer Taze Sebzeler | 347.900 ton | 64.977 | 535 | 48. / 176 | %0,12 | 664.835 | 1.696 | 31. / 176 |
| Domates | 254.767 ton | 13.701 | 1.859 | 64. / 167 | %0,14 | 14.617.000 | 8.017 | 3. / 167 |
| Hıyar | 97.283 ton | 5.986 | 1.625 | 42. / 133 | %0,11 | 1.742.900 | 5.293 | 3. / 133 |
| Lahana | 92.549 ton | 4.945 | 1.872 | 52. / 145 | %0,12 | 912.839 | 4.239 | 11. / 145 |
| Soğan (Kuru) | 84.435 ton | 4.342 | 1.945 | 75. / 138 | %0,08 | 2.632.000 | 4.008 | 6. / 138 |
| Marul | 69.830 ton | 6.387 | 1.093 | 27. / 104 | %0,25 | 602.848 | 2.773 | 7. / 104 |
| Patlıcan | 69.624 ton | 4.963 | 1.403 | 27. / 98 | %0,12 | 827.004 | 5.145 | 5. / 98 |
| Kabak | 62.096 ton | 4.258 | 1.458 | 52. / 124 | %0,18 | 741.952 | 812 | 9. / 124 |
| Biber | 54.606 ton | 9.189 | 594 | 52. / 126 | %0,12 | 3.428.038 | 4.009 | 3. / 126 |
| Kavun | 34.718 ton | 2.342 | 1.482 | 49. / 97 | %0,12 | 1.479.000 | 2.619 | 4. / 97 |
| Sarımsak (Taze) | 16.254 ton | 1.121 | 1.450 | 43. / 103 | %0,05 | 50.870 | 2.338 | 26. / 103 |
| Havuç ve Şalgam | 14.682 ton | 1.234 | 1.190 | 87. / 129 | %0,03 | 895.209 | 6.023 | 6. / 129 |
| Bezelye (Taze) | 7.715 ton | 1.348 | 572 | 42. / 82 | %0,04 | 138.687 | 1.005 | 11. / 82 |
| Fasulye (Taze) | 4.247 ton | 624 | 681 | 63. / 104 | %0,02 | 507.061 | 1.376 | 4. / 104 |
| Meyveler · 10 kalem | ||||||||
| Mango ve Guava | 636.436 ton | 47.373 | 1.343 | 16. / 101 | %1 | – | – | – |
| Muz | 629.820 ton | 43.342 | 1.453 | 31. / 117 | %0,45 | 875.000 | 6.773 | 26. / 117 |
| Portakal | 479.888 ton | 30.148 | 1.592 | 23. / 115 | %0,71 | 1.610.000 | 3.106 | 13. / 115 |
| Kaju Elması | 174.261 ton | 38.990 | 447 | 2. / 4 | %12,6 | – | – | – |
| Papaya | 97.106 ton | 4.778 | 2.032 | 18. / 72 | %0,66 | – | – | – |
| Mandalina | 73.290 ton | 4.947 | 1.482 | 33. / 71 | %0,14 | 1.988.000 | 2.671 | 4. / 71 |
| Limon | 37.988 ton | 5.369 | 708 | 40. / 106 | %0,16 | 1.730.000 | 3.187 | 5. / 106 |
| Diğer Meyveler | 1.478 ton | 302 | 489 | 114. / 136 | %0 | 723.870 | 1.861 | 13. / 136 |
| Greyfurt (Altıntop) | 1.293 ton | 124 | 1.043 | 56. / 74 | %0,01 | 150.000 | 2.880 | 8. / 74 |
| Hurma | 759 ton | 85 | 893 | 31. / 36 | %0,01 | – | – | – |
| Kabuklu Yemişler · 2 kalem | ||||||||
| Kaju | 76.571 ton | 69.309 | 110 | 14. / 34 | %1,8 | – | – | – |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 1.874 ton | 1.903 | 98 | 45. / 65 | %0,17 | 2.945 | 252 | 40. / 65 |
| Çay, Kahve ve Kakao · 1 kalem | ||||||||
| Çay (Yaş) | 91 ton | 87 | 105 | 46. / 46 | %0 | 1.414.000 | 1.745 | 5. / 46 |
| Endüstri Bitkileri · 5 kalem | ||||||||
| Pamuk (Kütlü) | 640.000 ton | 623.042 | 103 | 11. / 83 | %0,88 | 2.243.000 | 480 | 8. / 83 |
| Şeker Kamışı | 585.215 ton | 8.060 | 7.261 | 58. / 94 | %0,03 | – | – | – |
| Şekerpancarı | 8.558 ton | 608 | 1.408 | 48. / 57 | %0 | 23.000.000 | 7.093 | 5. / 57 |
| Tütün | 1.710 ton | 428 | 400 | 74. / 118 | %0,03 | 108.000 | 138 | 10. / 118 |
| Kenaf | 1.480 ton | 2.603 | 57 | 13. / 23 | %0,64 | – | – | – |
| Baharat ve Aromatik Bitkiler · 2 kalem | ||||||||
| Zencefil | 38.260 ton | 3.087 | 1.239 | 12. / 43 | %0,78 | – | – | – |
| Kırmızı Biber (Kuru) | 4.434 ton | 5.350 | 83 | 33. / 56 | %0,08 | 16.151 | 234 | 25. / 56 |
Hayvancılık
Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.
| Ürün | Üretim / sayı | Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan | Verim (hayvan başına) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hayvan Varlığı · 9 kalem | ||||||||
| Tavuk | 63.326.000 adet | – | – | 51. / 179 | %0,23 | 379.627.000 | – | 11. / 179 |
| Keçi | 33.803.901 baş | – | – | 8. / 180 | %2,8 | 10.822.084 | – | 22. / 180 |
| Koyun | 24.483.549 baş | – | – | 15. / 176 | %1,8 | 44.080.584 | – | 7. / 176 |
| Sığır | 14.040.120 baş | – | – | 26. / 189 | %0,89 | 16.824.208 | – | 20. / 189 |
| Deve | 1.370.266 baş | – | – | 9. / 46 | %3,1 | 1.137 | – | 40. / 46 |
| Eşek | 1.263.440 baş | – | – | 12. / 104 | %2,3 | 65.003 | – | 36. / 104 |
| At | 644.989 baş | – | – | 15. / 143 | %1,1 | 70.360 | – | 55. / 143 |
| Domuz | 91.478 baş | – | – | 114. / 170 | %0,01 | 1.724 | – | 167. / 170 |
| Arı Kovanı | 38.238 kovan | – | – | 75. / 98 | %0,04 | 8.961.975 | – | 3. / 98 |
| Et · 8 kalem | ||||||||
| Sığır Eti | 67.217 ton | 560.209 kesilen | 120 kg/hayvan · 156. / 188 | 84. / 188 | %0,1 | 1.483.042 | 292 kg/hayvan | 8. / 188 |
| Tavuk Eti | 52.033 ton | 92.627.000 kesilen | 0,56 kg/hayvan · 186. / 187 | 103. / 188 | %0,04 | 2.512.131 | 1,84 kg/hayvan | 9. / 188 |
| Keçi Eti | 13.336 ton | 969.889 kesilen | 14 kg/hayvan · 68. / 169 | 52. / 169 | %0,17 | 99.532 | 19 kg/hayvan | 10. / 169 |
| Koyun Eti | 9.182 ton | 523.877 kesilen | 18 kg/hayvan · 67. / 175 | 75. / 175 | %0,08 | 509.539 | 23 kg/hayvan | 4. / 175 |
| Eşek Eti | 3.936 ton | 65.597 kesilen | 60 kg/hayvan · 7. / 9 | 4. / 9 | %5,3 | – | – | – |
| At Eti | 3.130 ton | 31.299 kesilen | 100 kg/hayvan · 50. / 55 | 21. / 56 | %0,42 | 758 | 150 kg/hayvan | 32. / 56 |
| Domuz Eti | 754 ton | 15.511 kesilen | 49 kg/hayvan · 124. / 170 | 144. / 170 | %0 | – | – | – |
| Deve Eti | 632 ton | 3.556 kesilen | 178 kg/hayvan · 27. / 37 | 31. / 37 | %0,1 | – | – | – |
| Süt · 4 kalem | ||||||||
| İnek Sütü | 306.777 ton | 2.148.952 sağılan | 143 kg/hayvan · 177. / 182 | 99. / 182 | %0,04 | 21.040.442 | 3.380 kg/hayvan | 10. / 182 |
| Keçi Sütü | 300.636 ton | 24.569.053 sağılan | 12 kg/hayvan · 100. / 103 | 16. / 109 | %1,5 | 482.247 | 99 kg/hayvan | 7. / 109 |
| Deve Sütü | 299.181 ton | 452.161 sağılan | 662 kg/hayvan · 3. / 29 | 4. / 29 | %7,1 | – | – | – |
| Koyun Sütü | 215.522 ton | 17.613.294 sağılan | 12 kg/hayvan · 69. / 70 | 13. / 76 | %2,2 | 906.945 | 47 kg/hayvan | 3. / 76 |
| Yumurta, Bal ve Diğer · 4 kalem | ||||||||
| Tavuk Yumurtası | 27.578 ton | 10.976.000 yumurtlayan | 42 adet/hayvan · 163. / 169 | 96. / 172 | %0,03 | 1.322.193 | 194 adet/hayvan | 9. / 172 |
| Bal | 1.729 ton | – | – | 71. / 121 | %0,09 | 95.492 | – | 3. / 121 |
| Yapağı (Yün) | 252 ton | – | – | 66. / 69 | %0,01 | 84.270 | – | 4. / 69 |
| Balmumu | 59 ton | – | – | 38. / 43 | %0,09 | 3.316 | – | 6. / 43 |
Türkiye ile Karşılaştırma
Mali ile Türkiye'nin ortak 40 bitkisel ürünü, Mali üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Mali verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.
| Ürün | Mali üretimi (ton) | Türkiye üretimi (ton) | Üretim oranı | Mali verimi | Türkiye verimi | Verim oranı |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mısır (Dane) | 3.952.763 | 8.100.000 | %48,8 | 247 | 1.026 | %24,1 |
| Çeltik | 2.756.344 | 1.019.000 | 2,7 kat | 349 | 791 | %44,2 |
| Darı | 1.984.982 | 3.774 | 526 kat | 93 | 380 | %24,6 |
| Sorgum (Dane) | 1.640.848 | 96 | 17.092 kat | 97 | 800 | %12,1 |
| Soğan (Taze) | 847.300 | 108.184 | 7,8 kat | 2.613 | 1.741 | 1,5 kat |
| Bamya | 655.971 | 28.152 | 23 kat | 1.182 | 658 | 1,8 kat |
| Pamuk (Kütlü) | 640.000 | 2.243.000 | %28,5 | 103 | 480 | %21,4 |
| Muz | 629.820 | 875.000 | %72 | 1.453 | 6.773 | %21,5 |
| Yerfıstığı | 497.436 | 246.796 | 2 kat | 95 | 428 | %22,1 |
| Karpuz | 488.121 | 3.198.000 | %15,3 | 2.070 | 5.055 | %41 |
| Portakal | 479.888 | 1.610.000 | %29,8 | 1.592 | 3.106 | %51,2 |
| Diğer Taze Sebzeler | 347.900 | 664.835 | %52,3 | 535 | 1.696 | %31,6 |
| Domates | 254.767 | 14.617.000 | %1,7 | 1.859 | 8.017 | %23,2 |
| Patates | 234.244 | 6.900.000 | %3,4 | 2.251 | 3.525 | %63,9 |
| Fasulye (Kuru) | 158.514 | 279.000 | %56,8 | 93 | 304 | %30,6 |
| Hıyar | 97.283 | 1.742.900 | %5,6 | 1.625 | 5.293 | %30,7 |
| Lahana | 92.549 | 912.839 | %10,1 | 1.872 | 4.239 | %44,1 |
| Soğan (Kuru) | 84.435 | 2.632.000 | %3,2 | 1.945 | 4.008 | %48,5 |
| Mandalina | 73.290 | 1.988.000 | %3,7 | 1.482 | 2.671 | %55,5 |
| Marul | 69.830 | 602.848 | %11,6 | 1.093 | 2.773 | %39,4 |
| Patlıcan | 69.624 | 827.004 | %8,4 | 1.403 | 5.145 | %27,3 |
| Kabak | 62.096 | 741.952 | %8,4 | 1.458 | 812 | 1,8 kat |
| Biber | 54.606 | 3.428.038 | %1,6 | 594 | 4.009 | %14,8 |
| Susam | 51.242 | 14.439 | 3,5 kat | 50 | 71 | %70,3 |
| Buğday | 40.788 | 20.800.000 | %0,2 | 297 | 300 | %98,7 |
| Limon | 37.988 | 1.730.000 | %2,2 | 708 | 3.187 | %22,2 |
| Kavun | 34.718 | 1.479.000 | %2,3 | 1.482 | 2.619 | %56,6 |
| Soya | 22.814 | 180.000 | %12,7 | 64 | 412 | %15,5 |
| Sarımsak (Taze) | 16.254 | 50.870 | %32 | 1.450 | 2.338 | %62 |
| Havuç ve Şalgam | 14.682 | 895.209 | %1,6 | 1.190 | 6.023 | %19,8 |
| Şekerpancarı | 8.558 | 23.000.000 | %0,04 | 1.408 | 7.093 | %19,8 |
| Bezelye (Taze) | 7.715 | 138.687 | %5,6 | 572 | 1.005 | %56,9 |
| Kırmızı Biber (Kuru) | 4.434 | 16.151 | %27,5 | 83 | 234 | %35,4 |
| Fasulye (Taze) | 4.247 | 507.061 | %0,84 | 681 | 1.376 | %49,5 |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 1.874 | 2.945 | %63,6 | 98 | 252 | %39,1 |
| Tütün | 1.710 | 108.000 | %1,6 | 400 | 138 | 2,9 kat |
| Diğer Meyveler | 1.478 | 723.870 | %0,2 | 489 | 1.861 | %26,3 |
| Greyfurt (Altıntop) | 1.293 | 150.000 | %0,86 | 1.043 | 2.880 | %36,2 |
| Diğer Baklagiller | 410 | 4.059 | %10,1 | 107 | 126 | %84,9 |
| Çay (Yaş) | 91 | 1.414.000 | %0,01 | 105 | 1.745 | %6 |
Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.