Kaynak: 2024 Türkiye Tarım Ürünleri Haritası çalışma tabloları. “İlk 10 İl” ifadeleri ilgili göstergedeki Türkiye sırasını; ürün listeleri ise ilde öne çıkan veya en fazla üretilen ürünleri gösterir.
Türkiye'nin her ilinde öne çıkan bitkisel ürünleri, hayvancılık sıralamalarını, su ürünlerini, süs bitkilerini ve coğrafi işaretli tarım ürünlerini tek ekranda inceleyin.
Tarımsal hasıla, tarımsal üretim değeri, tarım alanları, bitkisel üretim ve hayvancılıkta Türkiye'nin dünyadaki konumu
Tarım sektörünün Türkiye ekonomisindeki ağırlığı, hem mutlak büyüklük hem de payı açısından son 22 yılda önemli ölçüde değişti.
Fındıktan haşhaş tohumuna — Türkiye'nin 2024'te dünya 1., 2. veya 3.'sü olduğu ürünler.
Toplam tarım alanından organik tarım alanına, tarım alanı kategorilerinde Türkiye'nin dünya sıralaması.
Tek tek ürünlerin ötesinde, ana grupların toplam üretiminde Türkiye'nin dünya sıralaması.
Büyükbaş/küçükbaş varlığı ve kanatlı varlığı ayrı; kırmızı et ve kanatlı eti ayrı gruplandırıldı. Türler bazında ayrı ayrı değil, grup toplamında Türkiye'nin dünya sıralaması.
511 göstergenin tamamı — 119 üretim, 89 hasat edilen alan, 101 verim, 101 üretim değeri ve 101 birim değer göstergesi. Üstteki sekmeden geçiş yapın, arayın, kategoriye göre süzün, sütun başlıklarına tıklayarak sıralayın.
| Ürün ↕ | Ürün Grubu ↕ | 2002 Değer ↕ | 2024 Değer ↕ | Dünya Sıralaması ↕ |
|---|
Makro göstergeler, bitkisel ürün ve alan kalemleri, bitkisel ve hayvancılık grup toplamları dahil 535 kalemin ham değerleri ve dünya sıralamaları. Sütun başlıklarına tıklayarak sıralayın, arama kutusuyla filtreleyin.
| Gösterge ↕ | Kategori ↕ | 2002 (ham) ↕ | 2024 (ham) ↕ | 2002 Sırası ↕ | 2024 Sırası ↕ |
|---|
Aşağıdaki bölümler; kapsam, ülke evreni, hesaplama yöntemi, veri statüsü ve yuvarlama kurallarını açıklamaktadır.
Yayın; Türkiye'de üretimi bulunan 91 bitkisel ürün, 90 hasat edilen alan göstergesi, 10 tarım alanı kategorisi, 29 hayvan varlığı ve hayvansal üretim göstergesi, 102 verim göstergesi (87 bitkisel dönüm başına + 15 hayvan başına), 102 üretim değeri göstergesi, 102 ton başına birim değer göstergesi, 10 grup toplamı ve 4 makro gösterge olmak üzere 2002 (temel/başlangıç yılı) ile 2024 (veri kesim tarihi: 26 Ağustos 2026) arasında toplam 540 göstergeyi kapsamaktadır.
Her göstergenin dünya sıralaması, o gösterge için ilgili yılda veri bildiren ülkelerle sınırlıdır (FAOSTAT/Dünya Bankası'na veri göndermeyen ülkeler o yılın sıralamasında yer almaz). Bu nedenle bir ürünün 2002 ve 2024 sıralamalarındaki "evren büyüklüğü" (ör. "7. / 190") yıldan yıla farklılık gösterebilir. Çin, FAOSTAT'ın uluslararası istatistik kurumlarınca (Dünya Bankası, IMF, BM) benimsenen ayrımına uygun olarak anakara Çin verisiyle temsil edilmektedir; Hong Kong, Makao ve Tayvan ise FAOSTAT'ta ayrı istatistiki birimler olarak yer aldığından, veri bildiren ürünlerde bu yayında da ayrı ülkeler olarak sıralamalara dahil edilmiştir. 2002–2024 aralığında dağılan/bölünen ülkeler (Sırbistan ve Karadağ ile eski Sudan) 2002 verilerinde birleşik, halef devletleri (Sırbistan/Karadağ, Sudan/Güney Sudan) ise 2024 verilerinde ayrı ayrı temsil edilmektedir; mükerrer sayımı önlemek amacıyla bu iki yapı hiçbir tabloda bir arada gösterilmemiştir.
Ürün, arazi ve üretim değeri göstergelerinde dünya toplamı, ilgili FAOSTAT veri tabanında yayımlanan “World” değeri esas alınarak gösterilir. Yalnızca bitkisel üretim ve hayvancılık alt grup toplamları, grubu oluşturan kalemlerin ülke bazındaki değerleri toplanarak hesaplanır. Değeri 0 olan ülkeler sıralama listelerine ve ülke toplam sayısına dahil edilmez. "Toplam Bitkisel Üretim" gibi grup toplamlarında, dünya toplamı alt grupların (Tahıllar, Meyveler, Sebzeler) kendi tam dünya toplamlarının toplanmasıyla elde edilir. Önemli kapsam notu: bu grup toplamları, yalnızca Türkiye'de üretimi bulunan kalemlerin (Türkiye'nin izlediği ürün sepeti) tüm ülkeler bazında toplanmasıyla oluşturulmuştur; diğer ülkelerin FAO'ya bildirdiği ancak Türkiye'de üretilmeyen ürünler bu toplamlara dahil değildir. Dolayısıyla "toplam" ifadesi, ülkelerin mutlak/gerçek toplam bitkisel üretimini değil, Türkiye ürün sepetine göre karşılaştırmalı toplamı yansıtır. Verim göstergeleri hakkında: "Verim" sekmesindeki değerler yıllık ortalamadır — bitkisel ürünlerde o yılki toplam üretimin ekili alana (dönüm/kg), hayvansal ürünlerde ise o yılki toplam üretimin ortalama hayvan sayısına (kg, litre veya adet/hayvan) bölünmesiyle hesaplanır; günlük veya laktasyon dönemi bazlı bir ölçüm değildir.
Üretim ve hayvancılık verileri: FAOSTAT QCL (Bitkisel ve Hayvansal Ürünler). Tarım alanı verileri: FAOSTAT RL (Alan Kullanımı). Üretim değeri verileri: FAOSTAT QV (Value of Agricultural Production). Dünya sıralamaları da ilgili FAOSTAT alanından (QCL, RL veya QV) hesaplanmıştır. Tarımsal hasıla: Dünya Bankası NV.AGR.TOTL.CD. Tarımın GSYH içindeki payı: NV.AGR.TOTL.ZS. Tarımsal istihdam payı: SL.AGR.EMPL.ZS. Bazı kalemlerde TÜİK Bitkisel Üretim İstatistikleri, Hayvansal Üretim İstatistikleri ve ilgili haber bültenleri (tuik.gov.tr, erişim: 26 Ağustos 2026) ile çapraz teyit yapılmış, FAO rakamıyla fark bulunduğunda bu durum ilgili ürünün veri notunda ayrıca belirtilmiştir. Son erişim: 26 Ağustos 2026.
Bazı FAO rakamları geçicidir (henüz kesinleşmemiştir) — bu kalemler 🕓 Geçici Veri rozetiyle işaretlenmiştir. Bazı ürünlerde (ör. Zeytin) dünya sıralaması, ilgili yıl verisini henüz bildirmemiş büyük üretici ülkeler nedeniyle geçicidir — bu durum ⚠️ Geçici Sıralama rozetiyle belirtilir. Kapsam/metodoloji notu bulunan kalemler 📌 simgesiyle işaretlenmiştir.
Kartlarda ve grafiklerde değerler okunabilirlik için yuvarlanmış biçimde (ör. "16,5 milyon ton") gösterilir. Türkiye Veri Tablosu (Ek-1) bölümünde ise tüm değerler yuvarlanmadan, tam hassasiyetle listelenir. Yüzde değişimler (%), gösterilen (yuvarlanmamış) ham değerler üzerinden hesaplanır ve en yakın tam sayıya yuvarlanır.
Bir ülkenin üretim miktarı (ton) sıralamasındaki yeri ile üretim değeri (dolar) sıralamasındaki yeri birbirinden farklı olabilir. Bunun nedeni, ürünlerin birim (ton başına) piyasa değerinin büyük ölçüde değişmesidir: yüksek hacimli fakat düşük birim fiyatlı ürünler toplam tonajı yükseltirken, düşük hacimli fakat yüksek birim fiyatlı ürünler toplam değeri orantısız biçimde artırabilir. Örneğin 2024'te Endonezya, sebze üretiminde Türkiye'nin yarısından az tonaj üretmesine rağmen (13,1 milyon tona karşı 33,6 milyon ton), acı biber gibi yüksek değerli ürünlerdeki payı sayesinde toplam sebze değerinde Türkiye'nin önüne geçmektedir (18,9 milyar dolara karşı 14,5 milyar dolar). Bu nedenle Dünya Şampiyonları, grup toplamları ve ürün sıralamalarında miktar ve değer modları arasında farklı sonuçlar görmeniz beklenen ve tutarlı bir durumdur. Birim Değer sekmesindeki TL/KG karşılıkları, o yılın yıllık ortalama USD/TL kuruyla hesaplanmıştır (2002: 1,524 TL; 2024: 32,827 TL).
Bu çalışmada kullanılan ürün grubu, ürün, gösterge ve ülke adlarının Türkçe karşılıkları, kaynak veri setindeki (FAOSTAT / Dünya Bankası) orijinal İngilizce tanımlarıyla birlikte.