Kazakistan Tarım Profili

Kazakistan için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).

Tüm ülkeler Türkiye profili Dünyadaki Yerimiz

Tarım alanı

213,8 milyon ha

dünyada 6. / 195

Ekili alan

30,7 milyon ha

tarım alanının %14,4'ü

Tarımsal GSYH

11,3 milyar $

dünyada 46. / 186

Dünya ilk 3

4 ürün

ilk 10'da 14 ürün

Öne Çıkanlar

Dünya sıralamasında 1. Aspir · 2. Keten (Tohum), At Eti · 3. Kavun
En çok üretilen: Buğday 18,6 mn t, Arpa 3,8 mn t, Patates 2,6 mn t
Tarım alanı Türkiye'nin 5,5 katı · dünyada 6.
Verim ortak 57 üründen 7 tanesinde Türkiye'den yüksek (Buğday: 142 / 300 kg/da)
Türkiye ile ikisi de dünya ilk 10'unda: Ayçiçeği, Kavun, Pırasa

Arazi Kullanımı

Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).

Kalem	Kazakistan (ha)	Türkiye (ha)	Türkiye'ye göre
Ülke yüzölçümü	272.490.200	78.535.000	3,5 kat
Tarım alanı	213.784.200	38.640.000	5,5 kat
Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün)	30.691.600	24.024.000	1,3 kat
İşlenen tarım alanı	30.543.500	20.224.000	1,5 kat
Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.)	148.100	3.799.000	%3,9
Çayır ve mera	183.092.600	14.617.000	13 kat
Sulama altyapısı olan alan	2.369.400	7.204.000	%32,9
Fiilen sulanan alan	1.928.300	4.914.000	%39,2
Organik tarım alanı	283.630	241.000	1,2 kat
Orman alanı	3.506.610	22.688.680	%15,5

Tarım ve Ekonomi

Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.

Tarımsal GSYH

11,3 milyar $

dünyada 46. / 186 · Türkiye 79,1 milyar $

GSYH içindeki payı

%3,9

dünyada 111. / 186 · Türkiye %5,8

İstihdamdaki payı

%11,6

dünyada 101. / 181 · Türkiye %14,6

Bitkisel Üretim

FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.

Ürün	Üretim	Hasat alanı (ha)	Verim (kg/da)	Dünya sırası (üretim)	Dünya payı	Türkiye üretimi	Türkiye verimi (kg/da)	Türkiye dünya sırası (üretim)
Tahıllar · 11 kalem
Buğday	18.576.694 ton	13.067.082	142	11. / 121	%2,3	20.800.000	300	10. / 121
Arpa	3.839.684 ton	2.283.246	168	12. / 99	%2,7	8.100.000	254	6. / 99
Mısır (Dane)	1.005.167 ton	162.165	620	60. / 162	%0,08	8.100.000	1.026	19. / 162
Çeltik	512.982 ton	98.190	522	49. / 115	%0,06	1.019.000	791	42. / 115
Yulaf (Dane)	329.814 ton	193.199	171	17. / 73	%1,5	390.000	274	16. / 73
Karabuğday	89.282 ton	94.286	95	4. / 19	%4,5	–	–	–
Diğer Tahıllar	86.801 ton	57.952	150	7. / 60	%1,1	–	–	–
Darı	64.946 ton	60.923	107	25. / 74	%0,21	3.774	380	56. / 74
Çavdar	31.285 ton	20.444	153	26. / 62	%0,27	257.000	285	10. / 62
Sorgum (Dane)	20.960 ton	19.334	108	65. / 107	%0,03	96	800	100. / 107
Tritikale (Dane)	8.333 ton	4.231	197	39. / 42	%0,07	341.000	320	7. / 42
Baklagiller · 4 kalem
Fasulye (Kuru)	638.716 ton	490.477	130	10. / 106	%2,1	279.000	304	21. / 106
Mercimek	455.960 ton	350.728	130	4. / 43	%5,8	405.000	167	6. / 43
Bezelye (Kuru)	168.033 ton	126.686	133	15. / 94	%1,2	5.353	318	55. / 94
Nohut	10.968 ton	10.886	101	20. / 47	%0,06	575.000	125	3. / 47
Yağlı Tohumlar · 8 kalem
Ayçiçeği	1.834.397 ton	1.256.717	146	6. / 74	%3,5	2.195.000	226	5. / 74
Keten (Tohum)	759.591 ton	873.330	87	2. / 50	%25,2	188	142	42. / 50
Kolza (Kanola)	286.087 ton	149.215	192	23. / 64	%0,33	61.664	318	39. / 64
Aspir	228.717 ton	316.504	72	1. / 17	%33	29.000	114	7. / 17
Soya	207.503 ton	98.980	210	30. / 102	%0,05	180.000	412	32. / 102
Diğer Yağlı Tohumlar	36.779 ton	56.008	66	17. / 63	%1,5	–	–	–
Hardal Tohumu	18.543 ton	29.599	63	9. / 16	%2,2	–	–	–
Yerfıstığı	16 ton	23	70	105. / 108	%0	246.796	428	26. / 108
Kök ve Yumru Bitkiler · 1 kalem
Patates	2.634.610 ton	120.225	2.191	26. / 151	%0,67	6.900.000	3.525	11. / 151
Sebzeler · 20 kalem
Kavun	1.498.584 ton	60.429	2.480	3. / 97	%5,3	1.479.000	2.619	4. / 97
Karpuz	967.260 ton	36.943	2.618	17. / 123	%0,92	3.198.000	5.055	3. / 123
Soğan (Kuru)	756.744 ton	22.486	3.365	28. / 138	%0,7	2.632.000	4.008	6. / 138
Domates	616.522 ton	22.591	2.729	39. / 167	%0,33	14.617.000	8.017	3. / 167
Havuç ve Şalgam	506.913 ton	16.384	3.094	17. / 129	%1,1	895.209	6.023	6. / 129
Lahana	472.839 ton	16.372	2.888	21. / 145	%0,63	912.839	4.239	11. / 145
Hıyar	438.620 ton	17.154	2.557	12. / 133	%0,5	1.742.900	5.293	3. / 133
Biber	267.240 ton	10.451	2.557	17. / 126	%0,6	3.428.038	4.009	3. / 126
Kabak	166.172 ton	7.095	2.342	30. / 124	%0,48	741.952	812	9. / 124
Patlıcan	108.841 ton	4.473	2.433	21. / 98	%0,19	827.004	5.145	5. / 98
Pırasa	94.445 ton	3.961	2.384	8. / 56	%4,4	151.277	3.013	5. / 56
Sarımsak (Taze)	53.321 ton	2.237	2.384	24. / 103	%0,18	50.870	2.338	26. / 103
Bakla (Taze)	35.080 ton	1.499	2.340	15. / 57	%2,4	33.089	856	17. / 57
Hindiba Kökü	2.771 ton	94	2.948	5. / 11	%11,3	–	–	–
Fasulye (Taze)	2.586 ton	1.230	210	69. / 104	%0,01	507.061	1.376	4. / 104
Bezelye (Taze)	1.679 ton	401	419	65. / 82	%0,01	138.687	1.005	11. / 82
Karnabahar ve Brokoli	1.608 ton	77	2.088	71. / 95	%0,01	393.214	2.476	7. / 95
Mısır (Taze)	870 ton	34	2.559	34. / 48	%0,01	–	–	–
Enginar	650 ton	40	1.625	22. / 27	%0,04	38.077	1.452	8. / 27
Mantar	515 ton	–	–	54. / 64	%0	75.340	–	13. / 64
Meyveler · 15 kalem
Elma	225.684 ton	28.678	787	40. / 92	%0,23	4.420.185	2.674	3. / 92
Üzüm	56.293 ton	9.551	589	57. / 91	%0,07	3.468.000	932	7. / 91
Kayısı	35.520 ton	4.428	802	21. / 65	%0,77	1.269.000	833	1. / 65
Diğer Yumuşak Meyveler	13.754 ton	1.746	788	14. / 56	%1,3	92.318	2.179	4. / 56
Diğer Meyveler	11.325 ton	1.607	705	87. / 136	%0,03	723.870	1.861	13. / 136
Ahududu	10.616 ton	1.310	810	14. / 46	%1,2	–	–	–
Armut	10.419 ton	1.408	740	52. / 85	%0,04	630.500	2.833	3. / 85
Çilek	8.467 ton	1.040	814	45. / 80	%0,08	606.254	3.085	5. / 80
Erik	7.397 ton	1.523	486	54. / 87	%0,06	376.000	1.742	6. / 87
Şeftali ve Nektarin	3.821 ton	668	572	63. / 79	%0,01	1.179.041	2.032	3. / 79
Frenk Üzümü	2.815 ton	344	818	10. / 38	%0,4	–	–	–
Diğer Narenciye	834 ton	56	1.489	45. / 58	%0,01	3.576	1.055	35. / 58
Ayva	708 ton	124	571	27. / 35	%0,1	203.186	2.532	1. / 35
Kiraz	295 ton	424	70	59. / 63	%0,01	726.500	937	1. / 63
Vişne	200 ton	36	556	33. / 38	%0,01	206.700	1.075	2. / 38
Kabuklu Yemişler · 3 kalem
Ceviz	2.731 ton	634	431	40. / 54	%0,06	426.000	239	3. / 54
Diğer Kabuklu Yemişler	381 ton	398	96	57. / 65	%0,03	2.945	252	40. / 65
Badem	100 ton	96	104	43. / 47	%0	200.000	259	4. / 47
Endüstri Bitkileri · 3 kalem
Şekerpancarı	1.268.795 ton	25.010	5.073	25. / 57	%0,43	23.000.000	7.093	5. / 57
Pamuk (Kütlü)	301.661 ton	106.411	283	19. / 83	%0,41	2.243.000	480	8. / 83
Tütün	129 ton	32	403	108. / 118	%0	108.000	138	10. / 118
Baharat ve Aromatik Bitkiler · 1 kalem
Kırmızı Biber (Kuru)	441 ton	203	217	51. / 56	%0,01	16.151	234	25. / 56

Hayvancılık

Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.

Ürün	Üretim / sayı	Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan	Verim (hayvan başına)	Dünya sırası (üretim)	Dünya payı	Türkiye üretimi	Türkiye verimi	Türkiye dünya sırası (üretim)
Hayvan Varlığı · 13 kalem
Tavuk	45.651.000 adet	–	–	64. / 179	%0,16	379.627.000	–	11. / 179
Koyun	18.546.044 baş	–	–	23. / 176	%1,4	44.080.584	–	7. / 176
Sığır	7.976.665 baş	–	–	38. / 189	%0,51	16.824.208	–	20. / 189
At	4.353.028 baş	–	–	5. / 143	%7,7	70.360	–	55. / 143
Hindi	1.990.000 adet	–	–	19. / 64	%0,82	2.827.000	–	15. / 64
Keçi	1.678.326 baş	–	–	69. / 180	%0,14	10.822.084	–	22. / 180
Domuz	479.662 baş	–	–	82. / 170	%0,05	1.724	–	167. / 170
Deve	280.522 baş	–	–	18. / 46	%0,63	1.137	–	40. / 46
Kaz	150.000 adet	–	–	18. / 41	%0,04	1.303.000	–	8. / 41
Tavşan	73.000 baş	–	–	33. / 50	%0,03	50.000	–	35. / 50
Ördek	58.000 adet	–	–	57. / 76	%0	390.000	–	41. / 76
Eşek	29.091 baş	–	–	49. / 104	%0,05	65.003	–	36. / 104
Manda	9.402 baş	–	–	31. / 47	%0	162.051	–	20. / 47
Et · 13 kalem
Sığır Eti	429.336 ton	2.441.637 kesilen	176 kg/hayvan · 110. / 188	29. / 188	%0,62	1.483.042	292 kg/hayvan	8. / 188
Tavuk Eti	352.738 ton	186.603.000 kesilen	1,89 kg/hayvan · 25. / 187	48. / 188	%0,27	2.512.131	1,84 kg/hayvan	9. / 188
At Eti	170.918 ton	949.748 kesilen	180 kg/hayvan · 22. / 55	2. / 56	%22,9	758	150 kg/hayvan	32. / 56
Koyun Eti	132.698 ton	6.529.739 kesilen	20 kg/hayvan · 51. / 175	20. / 175	%1,1	509.539	23 kg/hayvan	4. / 175
Domuz Eti	50.168 ton	666.468 kesilen	75 kg/hayvan · 65. / 170	68. / 170	%0,04	–	–	–
Keçi Eti	16.074 ton	887.441 kesilen	18 kg/hayvan · 27. / 169	47. / 169	%0,21	99.532	19 kg/hayvan	10. / 169
Deve Eti	9.417 ton	39.240 kesilen	240 kg/hayvan · 12. / 37	15. / 37	%1,4	–	–	–
Hindi Eti	6.870 ton	3.700.000 kesilen	1,86 kg/hayvan · 55. / 59	28. / 60	%0,14	52.355	11,2 kg/hayvan	15. / 60
Diğer Memeli Etleri	335 ton	–	–	34. / 38	%0,02	706	–	33. / 38
Kaz Eti	293 ton	200.000 kesilen	1,47 kg/hayvan · 27. / 29	19. / 29	%0,01	3.638	2,5 kg/hayvan	7. / 29
Ördek Eti	140 ton	71.000 kesilen	1,97 kg/hayvan · 29. / 71	52. / 71	%0	464	1,3 kg/hayvan	48. / 71
Tavşan Eti	37 ton	21.000 kesilen	1,76 kg/hayvan · 14. / 43	38. / 44	%0	35	1 kg/hayvan	39. / 44
Eşek Eti	6 ton	70 kesilen	84 kg/hayvan · 5. / 9	9. / 9	%0,01	–	–	–
Süt · 3 kalem
İnek Sütü	3.577.376 ton	1.417.259 sağılan	2.524 kg/hayvan · 73. / 182	37. / 182	%0,45	21.040.442	3.380 kg/hayvan	10. / 182
Deve Sütü	16.313 ton	90.000 sağılan	181 kg/hayvan · 18. / 29	14. / 29	%0,39	–	–	–
Keçi Sütü	1.405 ton	25.200 sağılan	56 kg/hayvan · 75. / 103	98. / 109	%0,01	482.247	99 kg/hayvan	7. / 109
Yumurta, Bal ve Diğer · 4 kalem
Tavuk Yumurtası	249.843 ton	18.347.000 yumurtlayan	243 adet/hayvan · 43. / 169	37. / 172	%0,27	1.322.193	194 adet/hayvan	9. / 172
Yapağı (Yün)	36.339 ton	–	–	13. / 69	%2,1	84.270	–	4. / 69
Bal	4.991 ton	–	–	44. / 121	%0,25	95.492	–	3. / 121
Diğer Kanatlı Yumurtası	1.100 ton	–	–	24. / 39	%0,02	–	–	–

Türkiye ile Karşılaştırma

Kazakistan ile Türkiye'nin ortak 58 bitkisel ürünü, Kazakistan üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Kazakistan verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.

Ürün	Kazakistan üretimi (ton)	Türkiye üretimi (ton)	Üretim oranı	Kazakistan verimi	Türkiye verimi	Verim oranı
Buğday	18.576.694	20.800.000	%89,3	142	300	%47,3
Arpa	3.839.684	8.100.000	%47,4	168	254	%66,3
Patates	2.634.610	6.900.000	%38,2	2.191	3.525	%62,2
Ayçiçeği	1.834.397	2.195.000	%83,6	146	226	%64,6
Kavun	1.498.584	1.479.000	1 kat	2.480	2.619	%94,7
Şekerpancarı	1.268.795	23.000.000	%5,5	5.073	7.093	%71,5
Mısır (Dane)	1.005.167	8.100.000	%12,4	620	1.026	%60,4
Karpuz	967.260	3.198.000	%30,2	2.618	5.055	%51,8
Keten (Tohum)	759.591	188	4.040 kat	87	142	%61,1
Soğan (Kuru)	756.744	2.632.000	%28,8	3.365	4.008	%84
Fasulye (Kuru)	638.716	279.000	2,3 kat	130	304	%42,9
Domates	616.522	14.617.000	%4,2	2.729	8.017	%34
Çeltik	512.982	1.019.000	%50,3	522	791	%66,1
Havuç ve Şalgam	506.913	895.209	%56,6	3.094	6.023	%51,4
Lahana	472.839	912.839	%51,8	2.888	4.239	%68,1
Mercimek	455.960	405.000	1,1 kat	130	167	%77,7
Hıyar	438.620	1.742.900	%25,2	2.557	5.293	%48,3
Yulaf (Dane)	329.814	390.000	%84,6	171	274	%62,4
Pamuk (Kütlü)	301.661	2.243.000	%13,4	283	480	%59
Kolza (Kanola)	286.087	61.664	4,6 kat	192	318	%60,4
Biber	267.240	3.428.038	%7,8	2.557	4.009	%63,8
Aspir	228.717	29.000	7,9 kat	72	114	%63,3
Elma	225.684	4.420.185	%5,1	787	2.674	%29,4
Soya	207.503	180.000	1,2 kat	210	412	%50,9
Bezelye (Kuru)	168.033	5.353	31 kat	133	318	%41,7
Kabak	166.172	741.952	%22,4	2.342	812	2,9 kat
Patlıcan	108.841	827.004	%13,2	2.433	5.145	%47,3
Pırasa	94.445	151.277	%62,4	2.384	3.013	%79,1
Darı	64.946	3.774	17 kat	107	380	%28,1
Üzüm	56.293	3.468.000	%1,6	589	932	%63,3
Sarımsak (Taze)	53.321	50.870	1 kat	2.384	2.338	1 kat
Kayısı	35.520	1.269.000	%2,8	802	833	%96,3
Bakla (Taze)	35.080	33.089	1,1 kat	2.340	856	2,7 kat
Çavdar	31.285	257.000	%12,2	153	285	%53,8
Sorgum (Dane)	20.960	96	218 kat	108	800	%13,6
Diğer Yumuşak Meyveler	13.754	92.318	%14,9	788	2.179	%36,1
Diğer Meyveler	11.325	723.870	%1,6	705	1.861	%37,9
Nohut	10.968	575.000	%1,9	101	125	%80,5
Armut	10.419	630.500	%1,7	740	2.833	%26,1
Çilek	8.467	606.254	%1,4	814	3.085	%26,4
Tritikale (Dane)	8.333	341.000	%2,4	197	320	%61,5
Erik	7.397	376.000	%2	486	1.742	%27,9
Şeftali ve Nektarin	3.821	1.179.041	%0,32	572	2.032	%28,2
Ceviz	2.731	426.000	%0,64	431	239	1,8 kat
Fasulye (Taze)	2.586	507.061	%0,51	210	1.376	%15,3
Bezelye (Taze)	1.679	138.687	%1,2	419	1.005	%41,7
Karnabahar ve Brokoli	1.608	393.214	%0,41	2.088	2.476	%84,4
Diğer Narenciye	834	3.576	%23,3	1.489	1.055	1,4 kat
Ayva	708	203.186	%0,35	571	2.532	%22,6
Enginar	650	38.077	%1,7	1.625	1.452	1,1 kat
Mantar	515	75.340	%0,68	–	–	–
Kırmızı Biber (Kuru)	441	16.151	%2,7	217	234	%92,7
Diğer Kabuklu Yemişler	381	2.945	%12,9	96	252	%38
Kiraz	295	726.500	%0,04	70	937	%7,4
Vişne	200	206.700	%0,1	556	1.075	%51,7
Tütün	129	108.000	%0,12	403	138	2,9 kat
Badem	100	200.000	%0,05	104	259	%40,2
Yerfıstığı	16	246.796	%0,01	70	428	%16,2

Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.