Doğu Timor Tarım Profili
Doğu Timor için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).
Öne Çıkanlar
- En çok üretilen: Mısır (Dane) 70 bin t, Çeltik 62 bin t, Hindistan Cevizi 33 bin t
- Tarım alanı Türkiye'nin %0,88'i · dünyada 152.
- Verim ortak 16 üründen 1 tanesinde Türkiye'den yüksek (Mısır (Dane): 206 / 1.026 kg/da)
Arazi Kullanımı
Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).
| Kalem | Doğu Timor (ha) | Türkiye (ha) | Türkiye'ye göre |
|---|---|---|---|
| Ülke yüzölçümü | 1.487.000 | 78.535.000 | %1,9 |
| Tarım alanı | 341.400 | 38.640.000 | %0,88 |
| Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün) | 191.400 | 24.024.000 | %0,8 |
| İşlenen tarım alanı | 111.500 | 20.224.000 | %0,55 |
| Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.) | 79.900 | 3.799.000 | %2,1 |
| Çayır ve mera | 150.000 | 14.617.000 | %1 |
| Sulama altyapısı olan alan | 34.650 | 7.204.000 | %0,48 |
| Organik tarım alanı | 26.350 | 241.000 | %10,9 |
| Orman alanı | 1.055.180 | 22.688.680 | %4,7 |
Tarım ve Ekonomi
Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.
Bitkisel Üretim
FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.
| Ürün | Üretim | Hasat alanı (ha) | Verim (kg/da) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi (kg/da) | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar · 2 kalem | ||||||||
| Mısır (Dane) | 70.000 ton | 33.919 | 206 | 108. / 162 | %0,01 | 8.100.000 | 1.026 | 19. / 162 |
| Çeltik | 62.000 ton | 28.574 | 217 | 81. / 115 | %0,01 | 1.019.000 | 791 | 42. / 115 |
| Baklagiller · 1 kalem | ||||||||
| Fasulye (Kuru) | 10.779 ton | 7.627 | 141 | 68. / 106 | %0,04 | 279.000 | 304 | 21. / 106 |
| Yağlı Tohumlar · 3 kalem | ||||||||
| Hindistan Cevizi | 33.023 ton | 11.274 | 293 | 42. / 84 | %0,05 | – | – | – |
| Yerfıstığı | 3.351 ton | 4.076 | 82 | 78. / 108 | %0,01 | 246.796 | 428 | 26. / 108 |
| Soya | 861 ton | 1.080 | 80 | 87. / 102 | %0 | 180.000 | 412 | 32. / 102 |
| Kök ve Yumru Bitkiler · 4 kalem | ||||||||
| Diğer Kök ve Yumru Bitkiler | 27.293 ton | 8.269 | 330 | 29. / 60 | %0,28 | – | – | – |
| Manyok | 17.373 ton | 4.850 | 358 | 65. / 97 | %0,01 | – | – | – |
| Tatlı Patates | 4.825 ton | 1.927 | 250 | 76. / 112 | %0,01 | – | – | – |
| Patates | 1.217 ton | 1.339 | 91 | 143. / 151 | %0 | 6.900.000 | 3.525 | 11. / 151 |
| Sebzeler · 6 kalem | ||||||||
| Diğer Taze Sebzeler | 27.081 ton | 8.973 | 302 | 109. / 176 | %0,01 | 664.835 | 1.696 | 31. / 176 |
| Fasulye (Taze) | 3.796 ton | 8.223 | 46 | 64. / 104 | %0,01 | 507.061 | 1.376 | 4. / 104 |
| Lahana | 2.724 ton | 229 | 1.190 | 118. / 145 | %0 | 912.839 | 4.239 | 11. / 145 |
| Hıyar | 1.179 ton | 138 | 854 | 114. / 133 | %0 | 1.742.900 | 5.293 | 3. / 133 |
| Domates | 597 ton | 112 | 533 | 146. / 167 | %0 | 14.617.000 | 8.017 | 3. / 167 |
| Sarımsak (Taze) | 394 ton | 196 | 201 | 90. / 103 | %0 | 50.870 | 2.338 | 26. / 103 |
| Meyveler · 7 kalem | ||||||||
| Mango ve Guava | 7.476 ton | 777 | 962 | 64. / 101 | %0,01 | – | – | – |
| Avokado | 4.481 ton | 344 | 1.303 | 47. / 72 | %0,04 | 64.500 | 1.103 | 25. / 72 |
| Papaya | 2.211 ton | 95 | 2.327 | 50. / 72 | %0,02 | – | – | – |
| Portakal | 1.929 ton | 225 | 857 | 97. / 115 | %0 | 1.610.000 | 3.106 | 13. / 115 |
| Diğer Tropik Meyveler | 999 ton | 238 | 420 | 67. / 78 | %0 | – | – | – |
| Muz | 560 ton | 932 | 60 | 108. / 117 | %0 | 875.000 | 6.773 | 26. / 117 |
| Ananas | 135 ton | 10 | 1.350 | 78. / 85 | %0 | – | – | – |
| Çay, Kahve ve Kakao · 2 kalem | ||||||||
| Kahve (Çiğ) | 9.523 ton | 22.478 | 42 | 34. / 78 | %0,08 | – | – | – |
| Kakao | 177 ton | 1.728 | 10 | 50. / 57 | %0 | – | – | – |
| Baharat ve Aromatik Bitkiler · 2 kalem | ||||||||
| Diğer Baharat ve Aromatik Bitkiler | 327 ton | 293 | 112 | 52. / 65 | %0,01 | 366.338 | 1.135 | 2. / 65 |
| Tarçın | 125 ton | 172 | 73 | 6. / 9 | %0,05 | – | – | – |
Hayvancılık
Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.
| Ürün | Üretim / sayı | Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan | Verim (hayvan başına) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hayvan Varlığı · 8 kalem | ||||||||
| Tavuk | 571.000 adet | – | – | 156. / 179 | %0 | 379.627.000 | – | 11. / 179 |
| Domuz | 385.128 baş | – | – | 88. / 170 | %0,04 | 1.724 | – | 167. / 170 |
| Sığır | 238.902 baş | – | – | 137. / 189 | %0,02 | 16.824.208 | – | 20. / 189 |
| Keçi | 145.192 baş | – | – | 111. / 180 | %0,01 | 10.822.084 | – | 22. / 180 |
| Manda | 135.972 baş | – | – | 22. / 47 | %0,06 | 162.051 | – | 20. / 47 |
| Koyun | 39.000 baş | – | – | 141. / 176 | %0 | 44.080.584 | – | 7. / 176 |
| At | 35.215 baş | – | – | 73. / 143 | %0,06 | 70.360 | – | 55. / 143 |
| Arı Kovanı | 20.000 kovan | – | – | 78. / 98 | %0,02 | 8.961.975 | – | 3. / 98 |
| Et · 7 kalem | ||||||||
| Diğer Memeli Etleri | 17.080 ton | – | – | 12. / 38 | %1,1 | 706 | – | 33. / 38 |
| Domuz Eti | 10.803 ton | 270.068 kesilen | 40 kg/hayvan · 143. / 170 | 98. / 170 | %0,01 | – | – | – |
| Sığır Eti | 1.275 ton | 13.342 kesilen | 96 kg/hayvan · 182. / 188 | 158. / 188 | %0 | 1.483.042 | 292 kg/hayvan | 8. / 188 |
| Manda Eti | 706 ton | 7.059 kesilen | 100 kg/hayvan · 24. / 26 | 21. / 26 | %0,01 | 13.781 | 230 kg/hayvan | 13. / 26 |
| Tavuk Eti | 492 ton | 603.000 kesilen | 0,82 kg/hayvan · 157. / 187 | 173. / 188 | %0 | 2.512.131 | 1,84 kg/hayvan | 9. / 188 |
| Keçi Eti | 379 ton | 37.836 kesilen | 10 kg/hayvan · 132. / 169 | 115. / 169 | %0 | 99.532 | 19 kg/hayvan | 10. / 169 |
| Koyun Eti | 50 ton | 4.500 kesilen | 11 kg/hayvan · 147. / 175 | 154. / 175 | %0 | 509.539 | 23 kg/hayvan | 4. / 175 |
| Süt · 1 kalem | ||||||||
| Keçi Sütü | 5.179 ton | 36.202 sağılan | 143 kg/hayvan · 34. / 103 | 86. / 109 | %0,03 | 482.247 | 99 kg/hayvan | 7. / 109 |
| Yumurta, Bal ve Diğer · 3 kalem | ||||||||
| Tavuk Yumurtası | 1.164 ton | 148.000 yumurtlayan | 189 adet/hayvan · 88. / 169 | 150. / 172 | %0 | 1.322.193 | 194 adet/hayvan | 9. / 172 |
| Bal | 590 ton | – | – | 96. / 121 | %0,03 | 95.492 | – | 3. / 121 |
| Balmumu | 40 ton | – | – | 41. / 43 | %0,06 | 3.316 | – | 6. / 43 |
Türkiye ile Karşılaştırma
Doğu Timor ile Türkiye'nin ortak 16 bitkisel ürünü, Doğu Timor üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Doğu Timor verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.
| Ürün | Doğu Timor üretimi (ton) | Türkiye üretimi (ton) | Üretim oranı | Doğu Timor verimi | Türkiye verimi | Verim oranı |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mısır (Dane) | 70.000 | 8.100.000 | %0,86 | 206 | 1.026 | %20,1 |
| Çeltik | 62.000 | 1.019.000 | %6,1 | 217 | 791 | %27,4 |
| Diğer Taze Sebzeler | 27.081 | 664.835 | %4,1 | 302 | 1.696 | %17,8 |
| Fasulye (Kuru) | 10.779 | 279.000 | %3,9 | 141 | 304 | %46,5 |
| Avokado | 4.481 | 64.500 | %6,9 | 1.303 | 1.103 | 1,2 kat |
| Fasulye (Taze) | 3.796 | 507.061 | %0,75 | 46 | 1.376 | %3,4 |
| Yerfıstığı | 3.351 | 246.796 | %1,4 | 82 | 428 | %19,2 |
| Lahana | 2.724 | 912.839 | %0,3 | 1.190 | 4.239 | %28,1 |
| Portakal | 1.929 | 1.610.000 | %0,12 | 857 | 3.106 | %27,6 |
| Patates | 1.217 | 6.900.000 | %0,02 | 91 | 3.525 | %2,6 |
| Hıyar | 1.179 | 1.742.900 | %0,07 | 854 | 5.293 | %16,1 |
| Soya | 861 | 180.000 | %0,48 | 80 | 412 | %19,4 |
| Domates | 597 | 14.617.000 | %0 | 533 | 8.017 | %6,6 |
| Muz | 560 | 875.000 | %0,06 | 60 | 6.773 | %0,89 |
| Sarımsak (Taze) | 394 | 50.870 | %0,77 | 201 | 2.338 | %8,6 |
| Diğer Baharat ve Aromatik Bitkiler | 327 | 366.338 | %0,09 | 112 | 1.135 | %9,8 |
Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.