Çekya Tarım Profili
Çekya için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).
Öne Çıkanlar
- En çok üretilen: Buğday 4,6 mn t, Şekerpancarı 4,6 mn t, Arpa 1,7 mn t
- Tarım alanı Türkiye'nin %9,1'i · dünyada 99.
- Verim ortak 45 üründen 11 tanesinde Türkiye'den yüksek (Buğday: 596 / 300 kg/da)
Arazi Kullanımı
Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).
| Kalem | Çekya (ha) | Türkiye (ha) | Türkiye'ye göre |
|---|---|---|---|
| Ülke yüzölçümü | 7.887.142 | 78.535.000 | %10 |
| Tarım alanı | 3.534.610 | 38.640.000 | %9,1 |
| Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün) | 2.565.834 | 24.024.000 | %10,7 |
| İşlenen tarım alanı | 2.525.359 | 20.224.000 | %12,5 |
| Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.) | 40.475 | 3.799.000 | %1,1 |
| Çayır ve mera | 968.776 | 14.617.000 | %6,6 |
| Sulama altyapısı olan alan | 43.000 | 7.204.000 | %0,6 |
| Fiilen sulanan alan | 24.000 | 4.914.000 | %0,49 |
| Organik tarım alanı | 604.522 | 241.000 | 2,5 kat |
| Orman alanı | 2.959.320 | 22.688.680 | %13 |
Tarım ve Ekonomi
Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.
Bitkisel Üretim
FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.
| Ürün | Üretim | Hasat alanı (ha) | Verim (kg/da) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi (kg/da) | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar · 8 kalem | ||||||||
| Buğday | 4.625.370 ton | 776.500 | 596 | 28. / 121 | %0,58 | 20.800.000 | 300 | 10. / 121 |
| Arpa | 1.671.530 ton | 317.120 | 527 | 19. / 99 | %1,2 | 8.100.000 | 254 | 6. / 99 |
| Mısır (Dane) | 712.240 ton | 87.480 | 814 | 70. / 162 | %0,06 | 8.100.000 | 1.026 | 19. / 162 |
| Yulaf (Dane) | 200.640 ton | 52.620 | 381 | 26. / 73 | %0,89 | 390.000 | 274 | 16. / 73 |
| Tritikale (Dane) | 196.190 ton | 44.050 | 445 | 12. / 42 | %1,6 | 341.000 | 320 | 7. / 42 |
| Çavdar | 105.640 ton | 24.300 | 435 | 19. / 62 | %0,91 | 257.000 | 285 | 10. / 62 |
| Diğer Tahıllar | 9.010 ton | 5.500 | 164 | 30. / 60 | %0,11 | – | – | – |
| Karışık Tahıl | 170 ton | 70 | 243 | 21. / 22 | %0,01 | – | – | – |
| Baklagiller · 4 kalem | ||||||||
| Bezelye (Kuru) | 88.150 ton | 52.800 | 167 | 20. / 94 | %0,62 | 5.353 | 318 | 55. / 94 |
| Bakla (Yemeklik) | 4.520 ton | 2.140 | 211 | 43. / 63 | %0,07 | 6.580 | 274 | 40. / 63 |
| Acı Bakla (Lüpen) | 2.360 ton | 1.550 | 152 | 14. / 28 | %0,16 | – | – | – |
| Diğer Baklagiller | 2.050 ton | 2.190 | 94 | 71. / 105 | %0,05 | 4.059 | 126 | 62. / 105 |
| Yağlı Tohumlar · 5 kalem | ||||||||
| Kolza (Kanola) | 946.890 ton | 343.380 | 276 | 13. / 64 | %1,1 | 61.664 | 318 | 39. / 64 |
| Soya | 73.670 ton | 28.330 | 260 | 45. / 102 | %0,02 | 180.000 | 412 | 32. / 102 |
| Ayçiçeği | 41.120 ton | 16.420 | 250 | 37. / 74 | %0,08 | 2.195.000 | 226 | 5. / 74 |
| Diğer Yağlı Tohumlar | 34.150 ton | 49.230 | 69 | 18. / 63 | %1,4 | – | – | – |
| Keten (Tohum) | 1.400 ton | 1.080 | 130 | 28. / 50 | %0,05 | 188 | 142 | 42. / 50 |
| Kök ve Yumru Bitkiler · 1 kalem | ||||||||
| Patates | 655.510 ton | 22.750 | 2.881 | 53. / 151 | %0,17 | 6.900.000 | 3.525 | 11. / 151 |
| Sebzeler · 17 kalem | ||||||||
| Soğan (Kuru) | 48.750 ton | 2.090 | 2.333 | 86. / 138 | %0,05 | 2.632.000 | 4.008 | 6. / 138 |
| Lahana | 42.740 ton | 1.260 | 3.392 | 77. / 145 | %0,06 | 912.839 | 4.239 | 11. / 145 |
| Havuç ve Şalgam | 34.360 ton | 840 | 4.090 | 72. / 129 | %0,08 | 895.209 | 6.023 | 6. / 129 |
| Hıyar | 20.680 ton | 270 | 7.659 | 75. / 133 | %0,02 | 1.742.900 | 5.293 | 3. / 133 |
| Kabak | 16.460 ton | 610 | 2.698 | 79. / 124 | %0,05 | 741.952 | 812 | 9. / 124 |
| Marul | 16.320 ton | 650 | 2.511 | 48. / 104 | %0,06 | 602.848 | 2.773 | 7. / 104 |
| Domates | 13.960 ton | 60 | 23.267 | 119. / 167 | %0,01 | 14.617.000 | 8.017 | 3. / 167 |
| Biber | 13.060 ton | 280 | 4.664 | 81. / 126 | %0,03 | 3.428.038 | 4.009 | 3. / 126 |
| Diğer Taze Sebzeler | 5.190 ton | 710 | 731 | 142. / 176 | %0 | 664.835 | 1.696 | 31. / 176 |
| Ispanak | 4.730 ton | 600 | 788 | 37. / 67 | %0,02 | 237.216 | 1.527 | 4. / 67 |
| Karnabahar ve Brokoli | 4.160 ton | 230 | 1.809 | 64. / 95 | %0,02 | 393.214 | 2.476 | 7. / 95 |
| Bezelye (Taze) | 2.620 ton | 990 | 265 | 57. / 82 | %0,01 | 138.687 | 1.005 | 11. / 82 |
| Sarımsak (Taze) | 1.810 ton | 400 | 453 | 76. / 103 | %0,01 | 50.870 | 2.338 | 26. / 103 |
| Karpuz | 1.710 ton | 40 | 4.275 | 103. / 123 | %0 | 3.198.000 | 5.055 | 3. / 123 |
| Pırasa | 990 ton | 40 | 2.475 | 39. / 56 | %0,05 | 151.277 | 3.013 | 5. / 56 |
| Kuşkonmaz | 340 ton | 200 | 170 | 33. / 47 | %0 | 2.387 | 758 | 24. / 47 |
| Bakla (Taze) | 40 ton | 10 | 400 | 54. / 57 | %0 | 33.089 | 856 | 17. / 57 |
| Meyveler · 13 kalem | ||||||||
| Üzüm | 69.280 ton | 16.030 | 432 | 54. / 91 | %0,09 | 3.468.000 | 932 | 7. / 91 |
| Elma | 37.490 ton | 5.440 | 689 | 64. / 92 | %0,04 | 4.420.185 | 2.674 | 3. / 92 |
| Armut | 5.740 ton | 790 | 727 | 60. / 85 | %0,02 | 630.500 | 2.833 | 3. / 85 |
| Erik | 3.610 ton | 1.920 | 188 | 64. / 87 | %0,03 | 376.000 | 1.742 | 6. / 87 |
| Vişne | 1.560 ton | 1.230 | 127 | 25. / 38 | %0,11 | 206.700 | 1.075 | 2. / 38 |
| Çilek | 1.150 ton | 420 | 274 | 72. / 80 | %0,01 | 606.254 | 3.085 | 5. / 80 |
| Kayısı | 970 ton | 830 | 117 | 56. / 65 | %0,02 | 1.269.000 | 833 | 1. / 65 |
| Yaban Mersini | 740 ton | 70 | 1.057 | 22. / 35 | %0,05 | – | – | – |
| Frenk Üzümü | 530 ton | 560 | 95 | 22. / 38 | %0,08 | – | – | – |
| Kiraz | 310 ton | 840 | 37 | 58. / 63 | %0,01 | 726.500 | 937 | 1. / 63 |
| Şeftali ve Nektarin | 290 ton | 190 | 153 | 75. / 79 | %0 | 1.179.041 | 2.032 | 3. / 79 |
| Diğer Yumuşak Meyveler | 90 ton | 130 | 69 | 53. / 56 | %0,01 | 92.318 | 2.179 | 4. / 56 |
| Ahududu | 60 ton | 30 | 200 | 44. / 46 | %0,01 | – | – | – |
| Kabuklu Yemişler · 2 kalem | ||||||||
| Ceviz | 90 ton | 120 | 75 | 51. / 54 | %0 | 426.000 | 239 | 3. / 54 |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 30 ton | 10 | 300 | 63. / 65 | %0 | 2.945 | 252 | 40. / 65 |
| Endüstri Bitkileri · 3 kalem | ||||||||
| Şekerpancarı | 4.584.710 ton | 65.910 | 6.956 | 14. / 57 | %1,6 | 23.000.000 | 7.093 | 5. / 57 |
| Şerbetçiotu | 6.490 ton | 4.850 | 134 | 5. / 24 | %4,1 | – | – | – |
| Kenevir Lifi | 130 ton | 140 | 93 | 16. / 20 | %0,04 | 1 | 100 | 19. / 20 |
Hayvancılık
Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.
| Ürün | Üretim / sayı | Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan | Verim (hayvan başına) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hayvan Varlığı · 9 kalem | ||||||||
| Tavuk | 24.917.000 adet | – | – | 84. / 179 | %0,09 | 379.627.000 | – | 11. / 179 |
| Domuz | 1.421.820 baş | – | – | 57. / 170 | %0,15 | 1.724 | – | 167. / 170 |
| Sığır | 1.397.410 baş | – | – | 100. / 189 | %0,09 | 16.824.208 | – | 20. / 189 |
| Ördek | 744.000 adet | – | – | 36. / 76 | %0,06 | 390.000 | – | 41. / 76 |
| Arı Kovanı | 510.000 kovan | – | – | 27. / 98 | %0,5 | 8.961.975 | – | 3. / 98 |
| Hindi | 194.000 adet | – | – | 38. / 64 | %0,08 | 2.827.000 | – | 15. / 64 |
| Koyun | 180.368 baş | – | – | 122. / 176 | %0,01 | 44.080.584 | – | 7. / 176 |
| Keçi | 27.577 baş | – | – | 136. / 180 | %0 | 10.822.084 | – | 22. / 180 |
| Kaz | 17.000 adet | – | – | 33. / 41 | %0 | 1.303.000 | – | 8. / 41 |
| Et · 7 kalem | ||||||||
| Domuz Eti | 219.160 ton | 2.358.860 kesilen | 93 kg/hayvan · 29. / 170 | 41. / 170 | %0,17 | – | – | – |
| Tavuk Eti | 160.250 ton | 116.773.000 kesilen | 1,37 kg/hayvan · 89. / 187 | 70. / 188 | %0,12 | 2.512.131 | 1,84 kg/hayvan | 9. / 188 |
| Sığır Eti | 71.040 ton | 231.310 kesilen | 307 kg/hayvan · 24. / 188 | 82. / 188 | %0,1 | 1.483.042 | 292 kg/hayvan | 8. / 188 |
| Koyun Eti | 2.820 ton | 114.970 kesilen | 25 kg/hayvan · 25. / 175 | 97. / 175 | %0,02 | 509.539 | 23 kg/hayvan | 4. / 175 |
| Hindi Eti | 1.730 ton | 170.000 kesilen | 10,2 kg/hayvan · 14. / 59 | 39. / 60 | %0,03 | 52.355 | 11,2 kg/hayvan | 15. / 60 |
| Keçi Eti | 220 ton | 24.370 kesilen | 9 kg/hayvan · 149. / 169 | 124. / 169 | %0 | 99.532 | 19 kg/hayvan | 10. / 169 |
| At Eti | 5 ton | 24 kesilen | 208 kg/hayvan · 14. / 55 | 56. / 56 | %0 | 758 | 150 kg/hayvan | 32. / 56 |
| Süt · 3 kalem | ||||||||
| İnek Sütü | 3.553.870 ton | 360.020 sağılan | 9.871 kg/hayvan · 7. / 182 | 38. / 182 | %0,45 | 21.040.442 | 3.380 kg/hayvan | 10. / 182 |
| Keçi Sütü | 840 ton | – | – | 103. / 109 | %0 | 482.247 | 99 kg/hayvan | 7. / 109 |
| Koyun Sütü | 100 ton | – | – | 76. / 76 | %0 | 906.945 | 47 kg/hayvan | 3. / 76 |
| Yumurta, Bal ve Diğer · 1 kalem | ||||||||
| Bal | 7.418 ton | – | – | 34. / 121 | %0,37 | 95.492 | – | 3. / 121 |
Türkiye ile Karşılaştırma
Çekya ile Türkiye'nin ortak 45 bitkisel ürünü, Çekya üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Çekya verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.
| Ürün | Çekya üretimi (ton) | Türkiye üretimi (ton) | Üretim oranı | Çekya verimi | Türkiye verimi | Verim oranı |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Buğday | 4.625.370 | 20.800.000 | %22,2 | 596 | 300 | 2 kat |
| Şekerpancarı | 4.584.710 | 23.000.000 | %19,9 | 6.956 | 7.093 | %98,1 |
| Arpa | 1.671.530 | 8.100.000 | %20,6 | 527 | 254 | 2,1 kat |
| Kolza (Kanola) | 946.890 | 61.664 | 15 kat | 276 | 318 | %86,8 |
| Mısır (Dane) | 712.240 | 8.100.000 | %8,8 | 814 | 1.026 | %79,3 |
| Patates | 655.510 | 6.900.000 | %9,5 | 2.881 | 3.525 | %81,8 |
| Yulaf (Dane) | 200.640 | 390.000 | %51,4 | 381 | 274 | 1,4 kat |
| Tritikale (Dane) | 196.190 | 341.000 | %57,5 | 445 | 320 | 1,4 kat |
| Çavdar | 105.640 | 257.000 | %41,1 | 435 | 285 | 1,5 kat |
| Bezelye (Kuru) | 88.150 | 5.353 | 16 kat | 167 | 318 | %52,5 |
| Soya | 73.670 | 180.000 | %40,9 | 260 | 412 | %63,1 |
| Üzüm | 69.280 | 3.468.000 | %2 | 432 | 932 | %46,4 |
| Soğan (Kuru) | 48.750 | 2.632.000 | %1,9 | 2.333 | 4.008 | %58,2 |
| Lahana | 42.740 | 912.839 | %4,7 | 3.392 | 4.239 | %80 |
| Ayçiçeği | 41.120 | 2.195.000 | %1,9 | 250 | 226 | 1,1 kat |
| Elma | 37.490 | 4.420.185 | %0,85 | 689 | 2.674 | %25,8 |
| Havuç ve Şalgam | 34.360 | 895.209 | %3,8 | 4.090 | 6.023 | %67,9 |
| Hıyar | 20.680 | 1.742.900 | %1,2 | 7.659 | 5.293 | 1,4 kat |
| Kabak | 16.460 | 741.952 | %2,2 | 2.698 | 812 | 3,3 kat |
| Marul | 16.320 | 602.848 | %2,7 | 2.511 | 2.773 | %90,5 |
| Domates | 13.960 | 14.617.000 | %0,1 | 23.267 | 8.017 | 2,9 kat |
| Biber | 13.060 | 3.428.038 | %0,38 | 4.664 | 4.009 | 1,2 kat |
| Armut | 5.740 | 630.500 | %0,91 | 727 | 2.833 | %25,6 |
| Diğer Taze Sebzeler | 5.190 | 664.835 | %0,78 | 731 | 1.696 | %43,1 |
| Ispanak | 4.730 | 237.216 | %2 | 788 | 1.527 | %51,6 |
| Bakla (Yemeklik) | 4.520 | 6.580 | %68,7 | 211 | 274 | %77,2 |
| Karnabahar ve Brokoli | 4.160 | 393.214 | %1,1 | 1.809 | 2.476 | %73,1 |
| Erik | 3.610 | 376.000 | %0,96 | 188 | 1.742 | %10,8 |
| Bezelye (Taze) | 2.620 | 138.687 | %1,9 | 265 | 1.005 | %26,3 |
| Diğer Baklagiller | 2.050 | 4.059 | %50,5 | 94 | 126 | %74,4 |
| Sarımsak (Taze) | 1.810 | 50.870 | %3,6 | 453 | 2.338 | %19,4 |
| Karpuz | 1.710 | 3.198.000 | %0,05 | 4.275 | 5.055 | %84,6 |
| Vişne | 1.560 | 206.700 | %0,75 | 127 | 1.075 | %11,8 |
| Keten (Tohum) | 1.400 | 188 | 7,4 kat | 130 | 142 | %91 |
| Çilek | 1.150 | 606.254 | %0,19 | 274 | 3.085 | %8,9 |
| Pırasa | 990 | 151.277 | %0,65 | 2.475 | 3.013 | %82,1 |
| Kayısı | 970 | 1.269.000 | %0,08 | 117 | 833 | %14 |
| Kuşkonmaz | 340 | 2.387 | %14,2 | 170 | 758 | %22,4 |
| Kiraz | 310 | 726.500 | %0,04 | 37 | 937 | %3,9 |
| Şeftali ve Nektarin | 290 | 1.179.041 | %0,02 | 153 | 2.032 | %7,5 |
| Kenevir Lifi | 130 | 1 | 130 kat | 93 | 100 | %92,9 |
| Diğer Yumuşak Meyveler | 90 | 92.318 | %0,1 | 69 | 2.179 | %3,2 |
| Ceviz | 90 | 426.000 | %0,02 | 75 | 239 | %31,3 |
| Bakla (Taze) | 40 | 33.089 | %0,12 | 400 | 856 | %46,7 |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 30 | 2.945 | %1 | 300 | 252 | 1,2 kat |
Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.