Burundi Tarım Profili
Burundi için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).
Öne Çıkanlar
- En çok üretilen: Manyok 2,7 mn t, Muz 1,2 mn t, Tatlı Patates 944,2 bin t
- Tarım alanı Türkiye'nin %4,9'u · dünyada 116.
- Verim ortak 16 üründen 1 tanesinde Türkiye'den yüksek (Muz: 731 / 6.773 kg/da)
Arazi Kullanımı
Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).
| Kalem | Burundi (ha) | Türkiye (ha) | Türkiye'ye göre |
|---|---|---|---|
| Ülke yüzölçümü | 2.783.400 | 78.535.000 | %3,5 |
| Tarım alanı | 1.905.660 | 38.640.000 | %4,9 |
| Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün) | 1.427.350 | 24.024.000 | %5,9 |
| İşlenen tarım alanı | 1.121.130 | 20.224.000 | %5,5 |
| Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.) | 306.220 | 3.799.000 | %8,1 |
| Çayır ve mera | 478.310 | 14.617.000 | %3,3 |
| Sulama altyapısı olan alan | 21.000 | 7.204.000 | %0,29 |
| Organik tarım alanı | 1.500 | 241.000 | %0,62 |
| Orman alanı | 279.640 | 22.688.680 | %1,2 |
Tarım ve Ekonomi
Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.
Bitkisel Üretim
FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.
| Ürün | Üretim | Hasat alanı (ha) | Verim (kg/da) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi (kg/da) | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar · 6 kalem | ||||||||
| Mısır (Dane) | 590.000 ton | 481.036 | 123 | 74. / 162 | %0,05 | 8.100.000 | 1.026 | 19. / 162 |
| Çeltik | 136.000 ton | 99.419 | 137 | 72. / 115 | %0,02 | 1.019.000 | 791 | 42. / 115 |
| Sorgum (Dane) | 30.000 ton | 49.750 | 60 | 58. / 107 | %0,05 | 96 | 800 | 100. / 107 |
| Diğer Tahıllar | 14.177 ton | 27.022 | 52 | 24. / 60 | %0,18 | – | – | – |
| Darı | 11.000 ton | 10.000 | 110 | 47. / 74 | %0,04 | 3.774 | 380 | 56. / 74 |
| Buğday | 8.365 ton | 11.453 | 73 | 98. / 121 | %0 | 20.800.000 | 300 | 10. / 121 |
| Baklagiller · 3 kalem | ||||||||
| Fasulye (Kuru) | 504.702 ton | 747.771 | 67 | 13. / 106 | %1,7 | 279.000 | 304 | 21. / 106 |
| Bezelye (Kuru) | 12.709 ton | 2.198 | 578 | 43. / 94 | %0,09 | 5.353 | 318 | 55. / 94 |
| Güvercin Bezelyesi | 2.590 ton | 2.207 | 117 | 13. / 26 | %0,06 | – | – | – |
| Yağlı Tohumlar · 3 kalem | ||||||||
| Palm Meyvesi | 88.425 ton | 8.843 | 1.000 | 35. / 43 | %0,02 | – | – | – |
| Yerfıstığı | 12.759 ton | 18.816 | 68 | 62. / 108 | %0,02 | 246.796 | 428 | 26. / 108 |
| Soya | 2.165 ton | 4.986 | 43 | 82. / 102 | %0 | 180.000 | 412 | 32. / 102 |
| Kök ve Yumru Bitkiler · 5 kalem | ||||||||
| Manyok | 2.675.784 ton | 341.757 | 783 | 23. / 97 | %0,78 | – | – | – |
| Tatlı Patates | 944.229 ton | 80.064 | 1.179 | 15. / 112 | %1 | – | – | – |
| Patates | 420.224 ton | 41.955 | 1.002 | 71. / 151 | %0,11 | 6.900.000 | 3.525 | 11. / 151 |
| Taro | 69.998 ton | 8.523 | 821 | 19. / 52 | %0,38 | – | – | – |
| Yam | 945 ton | 73 | 1.295 | 48. / 59 | %0 | – | – | – |
| Sebzeler · 1 kalem | ||||||||
| Diğer Taze Sebzeler | 506.419 ton | 54.454 | 930 | 35. / 176 | %0,18 | 664.835 | 1.696 | 31. / 176 |
| Meyveler · 2 kalem | ||||||||
| Muz | 1.207.926 ton | 165.189 | 731 | 22. / 117 | %0,87 | 875.000 | 6.773 | 26. / 117 |
| Diğer Meyveler | 130.630 ton | 25.241 | 518 | 38. / 136 | %0,33 | 723.870 | 1.861 | 13. / 136 |
| Çay, Kahve ve Kakao · 2 kalem | ||||||||
| Çay (Yaş) | 52.047 ton | 8.021 | 649 | 21. / 46 | %0,16 | 1.414.000 | 1.745 | 5. / 46 |
| Kahve (Çiğ) | 6.900 ton | 7.429 | 93 | 38. / 78 | %0,06 | – | – | – |
| Endüstri Bitkileri · 3 kalem | ||||||||
| Şeker Kamışı | 139.352 ton | 1.868 | 7.460 | 74. / 94 | %0,01 | – | – | – |
| Tütün | 1.277 ton | 1.440 | 89 | 79. / 118 | %0,02 | 108.000 | 138 | 10. / 118 |
| Pamuk (Kütlü) | 676 ton | 1.649 | 41 | 71. / 83 | %0 | 2.243.000 | 480 | 8. / 83 |
Hayvancılık
Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.
| Ürün | Üretim / sayı | Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan | Verim (hayvan başına) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hayvan Varlığı · 7 kalem | ||||||||
| Keçi | 4.523.288 baş | – | – | 43. / 180 | %0,38 | 10.822.084 | – | 22. / 180 |
| Tavuk | 3.374.000 adet | – | – | 136. / 179 | %0,01 | 379.627.000 | – | 11. / 179 |
| Domuz | 1.540.229 baş | – | – | 52. / 170 | %0,16 | 1.724 | – | 167. / 170 |
| Sığır | 1.228.356 baş | – | – | 102. / 189 | %0,08 | 16.824.208 | – | 20. / 189 |
| Tavşan | 1.049.000 baş | – | – | 12. / 50 | %0,5 | 50.000 | – | 35. / 50 |
| Koyun | 708.094 baş | – | – | 88. / 176 | %0,05 | 44.080.584 | – | 7. / 176 |
| Arı Kovanı | 352.330 kovan | – | – | 34. / 98 | %0,35 | 8.961.975 | – | 3. / 98 |
| Et · 6 kalem | ||||||||
| Sığır Eti | 16.871 ton | 81.268 kesilen | 208 kg/hayvan · 85. / 188 | 124. / 188 | %0,02 | 1.483.042 | 292 kg/hayvan | 8. / 188 |
| Domuz Eti | 16.462 ton | 219.913 kesilen | 75 kg/hayvan · 65. / 170 | 91. / 170 | %0,01 | – | – | – |
| Tavuk Eti | 9.963 ton | 9.724.000 kesilen | 1,02 kg/hayvan · 124. / 187 | 138. / 188 | %0,01 | 2.512.131 | 1,84 kg/hayvan | 9. / 188 |
| Keçi Eti | 3.024 ton | 232.988 kesilen | 13 kg/hayvan · 82. / 169 | 84. / 169 | %0,04 | 99.532 | 19 kg/hayvan | 10. / 169 |
| Tavşan Eti | 1.076 ton | 986.000 kesilen | 1,09 kg/hayvan · 33. / 43 | 19. / 44 | %0,13 | 35 | 1 kg/hayvan | 39. / 44 |
| Koyun Eti | 480 ton | 40.038 kesilen | 12 kg/hayvan · 134. / 175 | 135. / 175 | %0 | 509.539 | 23 kg/hayvan | 4. / 175 |
| Süt · 3 kalem | ||||||||
| Keçi Sütü | 59.436 ton | 804.217 sağılan | 74 kg/hayvan · 64. / 103 | 39. / 109 | %0,29 | 482.247 | 99 kg/hayvan | 7. / 109 |
| İnek Sütü | 40.562 ton | 89.667 sağılan | 452 kg/hayvan · 149. / 182 | 137. / 182 | %0,01 | 21.040.442 | 3.380 kg/hayvan | 10. / 182 |
| Koyun Sütü | 1.367 ton | 91.256 sağılan | 15 kg/hayvan · 67. / 70 | 69. / 76 | %0,01 | 906.945 | 47 kg/hayvan | 3. / 76 |
| Yumurta, Bal ve Diğer · 3 kalem | ||||||||
| Tavuk Yumurtası | 2.268 ton | 670.000 yumurtlayan | 97 adet/hayvan · 152. / 169 | 143. / 172 | %0 | 1.322.193 | 194 adet/hayvan | 9. / 172 |
| Bal | 929 ton | – | – | 83. / 121 | %0,05 | 95.492 | – | 3. / 121 |
| Balmumu | 177 ton | – | – | 25. / 43 | %0,27 | 3.316 | – | 6. / 43 |
Türkiye ile Karşılaştırma
Burundi ile Türkiye'nin ortak 16 bitkisel ürünü, Burundi üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Burundi verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.
| Ürün | Burundi üretimi (ton) | Türkiye üretimi (ton) | Üretim oranı | Burundi verimi | Türkiye verimi | Verim oranı |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Muz | 1.207.926 | 875.000 | 1,4 kat | 731 | 6.773 | %10,8 |
| Mısır (Dane) | 590.000 | 8.100.000 | %7,3 | 123 | 1.026 | %12 |
| Diğer Taze Sebzeler | 506.419 | 664.835 | %76,2 | 930 | 1.696 | %54,8 |
| Fasulye (Kuru) | 504.702 | 279.000 | 1,8 kat | 67 | 304 | %22,2 |
| Patates | 420.224 | 6.900.000 | %6,1 | 1.002 | 3.525 | %28,4 |
| Çeltik | 136.000 | 1.019.000 | %13,3 | 137 | 791 | %17,3 |
| Diğer Meyveler | 130.630 | 723.870 | %18 | 518 | 1.861 | %27,8 |
| Çay (Yaş) | 52.047 | 1.414.000 | %3,7 | 649 | 1.745 | %37,2 |
| Sorgum (Dane) | 30.000 | 96 | 313 kat | 60 | 800 | %7,5 |
| Yerfıstığı | 12.759 | 246.796 | %5,2 | 68 | 428 | %15,8 |
| Bezelye (Kuru) | 12.709 | 5.353 | 2,4 kat | 578 | 318 | 1,8 kat |
| Darı | 11.000 | 3.774 | 2,9 kat | 110 | 380 | %29 |
| Buğday | 8.365 | 20.800.000 | %0,04 | 73 | 300 | %24,3 |
| Soya | 2.165 | 180.000 | %1,2 | 43 | 412 | %10,5 |
| Tütün | 1.277 | 108.000 | %1,2 | 89 | 138 | %64,1 |
| Pamuk (Kütlü) | 676 | 2.243.000 | %0,03 | 41 | 480 | %8,5 |
Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.