Afganistan Tarım Profili
Afganistan için FAOSTAT verileriyle tarım alanları, bitkisel ve hayvansal üretim, dünya sıralamaları ve Türkiye ile karşılaştırma (2024).
Öne Çıkanlar
Arazi Kullanımı
Hektar (ha); FAOSTAT 2024 (yoksa 2023).
| Kalem | Afganistan (ha) | Türkiye (ha) | Türkiye'ye göre |
|---|---|---|---|
| Ülke yüzölçümü | 65.287.000 | 78.535.000 | %83,1 |
| Tarım alanı | 38.082.000 | 38.640.000 | %98,6 |
| Ekili alan (işlenen + kalıcı ürün) | 8.082.000 | 24.024.000 | %33,6 |
| İşlenen tarım alanı | 7.811.000 | 20.224.000 | %38,6 |
| Kalıcı ürün alanı (bağ-bahçe vb.) | 271.000 | 3.799.000 | %7,1 |
| Çayır ve mera | 30.000.000 | 14.617.000 | 2,1 kat |
| Sulama altyapısı olan alan | 3.208.000 | 7.204.000 | %44,5 |
| Fiilen sulanan alan | 2.261.000 | 4.914.000 | %46 |
| Organik tarım alanı | 30 | 241.000 | %0,01 |
| Orman alanı | 1.209.440 | 22.688.680 | %5,3 |
Tarım ve Ekonomi
Dünya Bankası (WDI): tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri (cari ABD doları), bunun GSYH içindeki payı ve tarımın istihdamdaki payı. Sıra 2024 değeri olan ülkeler arasındadır.
Bitkisel Üretim
FAOSTAT 2024. Dünya sırası o üründe veri bildiren ülkeler arasındadır (Çin anakarası, Tayvan, Hong Kong ve Makao ayrı). Verim üretimin hasat alanına bölünmesidir.
| Ürün | Üretim | Hasat alanı (ha) | Verim (kg/da) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi (kg/da) | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar · 5 kalem | ||||||||
| Buğday | 5.200.000 ton | 2.300.000 | 226 | 27. / 121 | %0,65 | 20.800.000 | 300 | 10. / 121 |
| Çeltik | 654.000 ton | 129.200 | 506 | 44. / 115 | %0,08 | 1.019.000 | 791 | 42. / 115 |
| Mısır (Dane) | 260.000 ton | 135.000 | 193 | 89. / 162 | %0,02 | 8.100.000 | 1.026 | 19. / 162 |
| Arpa | 100.000 ton | 70.000 | 143 | 61. / 99 | %0,07 | 8.100.000 | 254 | 6. / 99 |
| Darı | 1.646 ton | 1.127 | 146 | 59. / 74 | %0,01 | 3.774 | 380 | 56. / 74 |
| Baklagiller · 3 kalem | ||||||||
| Fasulye (Kuru) | 55.446 ton | 30.914 | 179 | 48. / 106 | %0,18 | 279.000 | 304 | 21. / 106 |
| Diğer Baklagiller | 44.920 ton | 20.675 | 217 | 22. / 105 | %1 | 4.059 | 126 | 62. / 105 |
| Bezelye (Kuru) | 38.167 ton | 34.411 | 111 | 27. / 94 | %0,27 | 5.353 | 318 | 55. / 94 |
| Yağlı Tohumlar · 6 kalem | ||||||||
| Susam | 28.799 ton | 45.287 | 64 | 27. / 69 | %0,43 | 14.439 | 71 | 33. / 69 |
| Keten (Tohum) | 27.819 ton | 33.102 | 84 | 11. / 50 | %0,92 | 188 | 142 | 42. / 50 |
| Zeytin | 7.912 ton | 2.187 | 362 | 29. / 39 | %0,03 | 3.750.000 | 411 | 2. / 39 |
| Soya | 7.305 ton | 3.414 | 214 | 71. / 102 | %0 | 180.000 | 412 | 32. / 102 |
| Ayçiçeği | 1.131 ton | 1.117 | 101 | 67. / 74 | %0 | 2.195.000 | 226 | 5. / 74 |
| Hardal Tohumu | 1.117 ton | 1.092 | 102 | 12. / 16 | %0,13 | – | – | – |
| Kök ve Yumru Bitkiler · 1 kalem | ||||||||
| Patates | 908.218 ton | 66.587 | 1.364 | 46. / 151 | %0,23 | 6.900.000 | 3.525 | 11. / 151 |
| Sebzeler · 4 kalem | ||||||||
| Karpuz | 1.180.437 ton | 76.004 | 1.553 | 14. / 123 | %1,1 | 3.198.000 | 5.055 | 3. / 123 |
| Diğer Taze Sebzeler | 723.238 ton | 82.065 | 881 | 27. / 176 | %0,26 | 664.835 | 1.696 | 31. / 176 |
| Kavun | 701.220 ton | 64.800 | 1.082 | 8. / 97 | %2,5 | 1.479.000 | 2.619 | 4. / 97 |
| Soğan (Kuru) | 614.771 ton | 35.601 | 1.727 | 34. / 138 | %0,57 | 2.632.000 | 4.008 | 6. / 138 |
| Meyveler · 12 kalem | ||||||||
| Üzüm | 1.141.407 ton | 96.548 | 1.182 | 16. / 91 | %1,5 | 3.468.000 | 932 | 7. / 91 |
| Elma | 333.838 ton | 32.280 | 1.034 | 34. / 92 | %0,34 | 4.420.185 | 2.674 | 3. / 92 |
| Kayısı | 167.699 ton | 23.132 | 725 | 8. / 65 | %3,6 | 1.269.000 | 833 | 1. / 65 |
| Şeftali ve Nektarin | 85.571 ton | 9.661 | 886 | 25. / 79 | %0,31 | 1.179.041 | 2.032 | 3. / 79 |
| Diğer Meyveler | 61.085 ton | 8.112 | 753 | 60. / 136 | %0,16 | 723.870 | 1.861 | 13. / 136 |
| İncir | 59.916 ton | 11.274 | 531 | 6. / 48 | %4,5 | 375.000 | 639 | 1. / 48 |
| Diğer Taş Çekirdekli Meyveler | 50.342 ton | 7.146 | 704 | 4. / 29 | %8,1 | 37.722 | 2.647 | 5. / 29 |
| Erik | 48.495 ton | 5.626 | 862 | 29. / 87 | %0,38 | 376.000 | 1.742 | 6. / 87 |
| Diğer Yumuşak Meyveler | 32.976 ton | 9.393 | 351 | 9. / 56 | %3,1 | 92.318 | 2.179 | 4. / 56 |
| Armut | 24.295 ton | 3.661 | 664 | 41. / 85 | %0,09 | 630.500 | 2.833 | 3. / 85 |
| Diğer Narenciye | 16.952 ton | 1.941 | 873 | 26. / 58 | %0,13 | 3.576 | 1.055 | 35. / 58 |
| Portakal | 7.166 ton | 1.143 | 627 | 81. / 115 | %0,01 | 1.610.000 | 3.106 | 13. / 115 |
| Kabuklu Yemişler · 4 kalem | ||||||||
| Badem | 69.316 ton | 39.794 | 174 | 10. / 47 | %1,8 | 200.000 | 259 | 4. / 47 |
| Ceviz | 27.524 ton | 7.865 | 350 | 14. / 54 | %0,63 | 426.000 | 239 | 3. / 54 |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 3.716 ton | 4.546 | 82 | 32. / 65 | %0,34 | 2.945 | 252 | 40. / 65 |
| Antep Fıstığı | 2.825 ton | 2.139 | 132 | 9. / 18 | %0,2 | 383.000 | 79 | 2. / 18 |
| Endüstri Bitkileri · 3 kalem | ||||||||
| Pamuk (Kütlü) | 120.508 ton | 91.205 | 132 | 28. / 83 | %0,17 | 2.243.000 | 480 | 8. / 83 |
| Şeker Kamışı | 53.326 ton | 1.947 | 2.739 | 81. / 94 | %0 | – | – | – |
| Şekerpancarı | 6.441 ton | 337 | 1.911 | 49. / 57 | %0 | 23.000.000 | 7.093 | 5. / 57 |
| Baharat ve Aromatik Bitkiler · 2 kalem | ||||||||
| Anason, Kimyon ve Diğer Baharat Tohumları | 17.889 ton | 25.400 | 70 | 11. / 31 | %0,67 | 27.918 | 69 | 9. / 31 |
| Diğer Baharat ve Aromatik Bitkiler | 17 ton | 8.905 | 0,19 | 64. / 65 | %0 | 366.338 | 1.135 | 2. / 65 |
Hayvancılık
Hayvan varlığı baş (kanatlılar adet, arı kovan); et, süt, yumurta ve bal ton. Verim: ette karkas ağırlığı, sütte sağılan hayvan başına süt, yumurtada tavuk başına yumurta; yanında hayvan başına verimde dünya sırası.
| Ürün | Üretim / sayı | Kesilen, sağılan ya da yumurtlayan hayvan | Verim (hayvan başına) | Dünya sırası (üretim) | Dünya payı | Türkiye üretimi | Türkiye verimi | Türkiye dünya sırası (üretim) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hayvan Varlığı · 8 kalem | ||||||||
| Tavuk | 13.480.000 adet | – | – | 104. / 179 | %0,05 | 379.627.000 | – | 11. / 179 |
| Koyun | 12.450.000 baş | – | – | 30. / 176 | %0,91 | 44.080.584 | – | 7. / 176 |
| Keçi | 8.190.291 baş | – | – | 27. / 180 | %0,69 | 10.822.084 | – | 22. / 180 |
| Sığır | 5.555.383 baş | – | – | 49. / 189 | %0,35 | 16.824.208 | – | 20. / 189 |
| Eşek | 1.530.569 baş | – | – | 9. / 104 | %2,8 | 65.003 | – | 36. / 104 |
| Deve | 165.071 baş | – | – | 23. / 46 | %0,37 | 1.137 | – | 40. / 46 |
| Katır | 23.784 baş | – | – | 22. / 65 | %0,31 | 13.856 | – | 26. / 65 |
| At | 8.262 baş | – | – | 95. / 143 | %0,01 | 70.360 | – | 55. / 143 |
| Et · 5 kalem | ||||||||
| Koyun Eti | 84.750 ton | 5.403.129 kesilen | 16 kg/hayvan · 85. / 175 | 26. / 175 | %0,73 | 509.539 | 23 kg/hayvan | 4. / 175 |
| Sığır Eti | 61.421 ton | 467.376 kesilen | 131 kg/hayvan · 146. / 188 | 88. / 188 | %0,09 | 1.483.042 | 292 kg/hayvan | 8. / 188 |
| Keçi Eti | 47.571 ton | 3.657.931 kesilen | 13 kg/hayvan · 82. / 169 | 20. / 169 | %0,61 | 99.532 | 19 kg/hayvan | 10. / 169 |
| Tavuk Eti | 28.689 ton | 33.865.000 kesilen | 0,85 kg/hayvan · 152. / 187 | 116. / 188 | %0,02 | 2.512.131 | 1,84 kg/hayvan | 9. / 188 |
| Deve Eti | 3.649 ton | 20.273 kesilen | 180 kg/hayvan · 24. / 37 | 22. / 37 | %0,55 | – | – | – |
| Süt · 4 kalem | ||||||||
| İnek Sütü | 1.928.136 ton | 3.689.133 sağılan | 523 kg/hayvan · 146. / 182 | 55. / 182 | %0,24 | 21.040.442 | 3.380 kg/hayvan | 10. / 182 |
| Koyun Sütü | 194.000 ton | 6.510.000 sağılan | 30 kg/hayvan · 52. / 70 | 14. / 76 | %2 | 906.945 | 47 kg/hayvan | 3. / 76 |
| Keçi Sütü | 120.031 ton | 2.809.689 sağılan | 43 kg/hayvan · 87. / 103 | 30. / 109 | %0,59 | 482.247 | 99 kg/hayvan | 7. / 109 |
| Deve Sütü | 6.817 ton | 21.644 sağılan | 315 kg/hayvan · 10. / 29 | 19. / 29 | %0,16 | – | – | – |
| Yumurta, Bal ve Diğer · 4 kalem | ||||||||
| Tavuk Yumurtası | 21.968 ton | 10.361.000 yumurtlayan | 42 adet/hayvan · 166. / 169 | 101. / 172 | %0,02 | 1.322.193 | 194 adet/hayvan | 9. / 172 |
| Yapağı (Yün) | 12.910 ton | – | – | 24. / 69 | %0,76 | 84.270 | – | 4. / 69 |
| Bal | 1.467 ton | – | – | 74. / 121 | %0,07 | 95.492 | – | 3. / 121 |
| İpek Böceği Kozası | 500 ton | – | – | 10. / 22 | %0,11 | 85 | – | 14. / 22 |
Türkiye ile Karşılaştırma
Afganistan ile Türkiye'nin ortak 38 bitkisel ürünü, Afganistan üretimine göre sıralı. Verim kg/da (üretim / hasat alanı). "Verim oranı" 1 kattan büyükse Afganistan verimi Türkiye'den yüksektir. Değerler FAOSTAT'tır; Türkiye'nin FAO alanı TÜİK hasat edilen alanıdır, bu yüzden buradaki Türkiye verimi sitenin Türkiye bölümlerindeki (ekilen alan esaslı) verimden biraz yüksek olabilir.
| Ürün | Afganistan üretimi (ton) | Türkiye üretimi (ton) | Üretim oranı | Afganistan verimi | Türkiye verimi | Verim oranı |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Buğday | 5.200.000 | 20.800.000 | %25 | 226 | 300 | %75,3 |
| Karpuz | 1.180.437 | 3.198.000 | %36,9 | 1.553 | 5.055 | %30,7 |
| Üzüm | 1.141.407 | 3.468.000 | %32,9 | 1.182 | 932 | 1,3 kat |
| Patates | 908.218 | 6.900.000 | %13,2 | 1.364 | 3.525 | %38,7 |
| Diğer Taze Sebzeler | 723.238 | 664.835 | 1,1 kat | 881 | 1.696 | %52 |
| Kavun | 701.220 | 1.479.000 | %47,4 | 1.082 | 2.619 | %41,3 |
| Çeltik | 654.000 | 1.019.000 | %64,2 | 506 | 791 | %64 |
| Soğan (Kuru) | 614.771 | 2.632.000 | %23,4 | 1.727 | 4.008 | %43,1 |
| Elma | 333.838 | 4.420.185 | %7,6 | 1.034 | 2.674 | %38,7 |
| Mısır (Dane) | 260.000 | 8.100.000 | %3,2 | 193 | 1.026 | %18,8 |
| Kayısı | 167.699 | 1.269.000 | %13,2 | 725 | 833 | %87 |
| Pamuk (Kütlü) | 120.508 | 2.243.000 | %5,4 | 132 | 480 | %27,5 |
| Arpa | 100.000 | 8.100.000 | %1,2 | 143 | 254 | %56,3 |
| Şeftali ve Nektarin | 85.571 | 1.179.041 | %7,3 | 886 | 2.032 | %43,6 |
| Badem | 69.316 | 200.000 | %34,7 | 174 | 259 | %67,3 |
| Diğer Meyveler | 61.085 | 723.870 | %8,4 | 753 | 1.861 | %40,5 |
| İncir | 59.916 | 375.000 | %16 | 531 | 639 | %83,2 |
| Fasulye (Kuru) | 55.446 | 279.000 | %19,9 | 179 | 304 | %59 |
| Diğer Taş Çekirdekli Meyveler | 50.342 | 37.722 | 1,3 kat | 704 | 2.647 | %26,6 |
| Erik | 48.495 | 376.000 | %12,9 | 862 | 1.742 | %49,5 |
| Diğer Baklagiller | 44.920 | 4.059 | 11 kat | 217 | 126 | 1,7 kat |
| Bezelye (Kuru) | 38.167 | 5.353 | 7,1 kat | 111 | 318 | %34,9 |
| Diğer Yumuşak Meyveler | 32.976 | 92.318 | %35,7 | 351 | 2.179 | %16,1 |
| Susam | 28.799 | 14.439 | 2 kat | 64 | 71 | %89,9 |
| Keten (Tohum) | 27.819 | 188 | 148 kat | 84 | 142 | %59 |
| Ceviz | 27.524 | 426.000 | %6,5 | 350 | 239 | 1,5 kat |
| Armut | 24.295 | 630.500 | %3,9 | 664 | 2.833 | %23,4 |
| Anason, Kimyon ve Diğer Baharat Tohumları | 17.889 | 27.918 | %64,1 | 70 | 69 | 1 kat |
| Diğer Narenciye | 16.952 | 3.576 | 4,7 kat | 873 | 1.055 | %82,8 |
| Zeytin | 7.912 | 3.750.000 | %0,21 | 362 | 411 | %88,1 |
| Soya | 7.305 | 180.000 | %4,1 | 214 | 412 | %52 |
| Portakal | 7.166 | 1.610.000 | %0,45 | 627 | 3.106 | %20,2 |
| Şekerpancarı | 6.441 | 23.000.000 | %0,03 | 1.911 | 7.093 | %26,9 |
| Diğer Kabuklu Yemişler | 3.716 | 2.945 | 1,3 kat | 82 | 252 | %32,4 |
| Antep Fıstığı | 2.825 | 383.000 | %0,74 | 132 | 79 | 1,7 kat |
| Darı | 1.646 | 3.774 | %43,6 | 146 | 380 | %38,5 |
| Ayçiçeği | 1.131 | 2.195.000 | %0,05 | 101 | 226 | %44,8 |
| Diğer Baharat ve Aromatik Bitkiler | 17 | 366.338 | %0 | 0,19 | 1.135 | %0,02 |
Kaynak: FAOSTAT QCL (üretim, hasat alanı, hayvan varlığı) ve RL (arazi), erişim 11 Ekim 2026; tarımsal GSYH, GSYH ve istihdam payları Dünya Bankası WDI. Türkiye değerleri karşılaştırma tutarlı olsun diye FAOSTAT'tan alınmıştır; sitenin il ve ilçe bölümlerindeki TÜİK rakamlarından küçük farklar olabilir.